Alexa atrk.gif
banner
banner
banner
banner
Ana Sayfa >> DÜNYA 12 Ağustos 2018, Pazar 13:39
banner

"Paylaşılamayan Hazar" için 22 yıl sonra anlaşmaya varıldı

Paylaşılamayan Hazar için 22 yıl sonra anlaşmaya varıldıHazar Denizi'nin ve altında yatan kaynakların, kıyısı olan ülkeler tarafından kullanılabilmesine olanak tanıyan anlaşma imzalandı.
Paylaş  
5
1
5
0

Kazakistan, Azerbaycan, Rusya, İran ve Türkmenistan, Hazar Denizi'nin hukuki statüsüyle ilgili anlaşmayı imzaladı.

Kazakistan'ın Aktau kentinde düzenlenen 5. Hazar Ülkeleri Devlet Başkanları Zirvesi'ne Kazakistan Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani ve Türkmenistan Cumhurbaşkanı Gurbanguli Berdimuhammedov katıldı.

Hazar'da ekonomi, ulaştırma, çevre, güvenlik ve diğer alanlardaki iş birliği konularının ele alındığı zirvede taraflar, Hazar'ın hukuki statüsünü belirleyen anlaşmaya imza attı.

Ayrıca toplantıda ulaştırma, ticari ve ekonomik iş birliği, Hazar Denizi'nde olayların önlenmesi anlaşmalarının yanı sıra organize suç, terörizmle mücadele ve Hazar ülkeleri sınır güvenlik kurumlarının iş birliğini öngören protokoller imzalandı.

Kazakistan Cumhurbaşkanı Nazarbayev, zirvede yaptığı konuşmada, bazı uzmanların Hazar'ın hukuki statüsünün belirlenmesi sürecine şüpheyle baktıklarına işaret ederek, "Bugün dünyanın gözü önünde Aktau'da ortak çalışmalar sonucu karşılıklı anlayış sağlamayı başardık." dedi.

Hazar'ın statüsüyle ilgili fikir birliğine varmanın kolay olmadığını, müzakerelerin 20 yıldan fazla sürdüğünü anımsatan Nazarbayev, Hazar'ı dostluk, karşılıklı güven ve iş birliği denizine dönüştürdüklerini dile getirdi.

Rusya Devlet Başkanı Putin de anlaşmanın Hazar Denizi'nin kaderi için ülkelerin hak ve sorumluluğunu güvence altına aldığını, denizin toplu kullanımı için net kuralları belirlediğini vurguladı.

Putin, "Anlaşmanın, gerekli paylaşım, denizcilik ve balıkçılık, katılımcı ülkelerin askeri ve siyasi etkileşimi konularını açık bir şekilde düzenlemesi, Hazar'ın sadece barışçıl amaçlarla kullanılması ve bölgesel güçlerin dışındaki askeri kuvvetlerin bulunmamasını garanti altına alması önemlidir." değerlendirmesinde bulundu.

Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev de ikili ve çoklu iş birliğinin Hazar bölgesindeki istikrar ve güvenlik faktörü olduğunu belirterek, "Hazar'ın hukuki statüsünün belirlenmesi, deniz dibi ve yüzeyinin ülkeler arasında uluslararası hukuk ve normlara uygun paylaşılmasının tamamlanmasını sağlayacak." değerlendirmesinde bulundu.

İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani de anlaşmanın imzalanmasını, Hazar Denizi'ne kıyı ülkeler arasındaki iş birliğini arttırma yönünde önemli bir adım olarak değerlendirdi.

PAYLAŞILAMAYAN HAZAR’IN HUKUKİ STATÜSÜ NE OLACAK?

Hazar Denizi'nin hukuki statüsünün belirlenmesi, SSCB'nin dağılmasının ardından Rusya, Azerbaycan, Kazakistan ve Türkmenistan'ın kurulmasıyla yeniden gündeme gelmişti, Hazar Denizi artık 5 ülke arasında bölünecekti. Hazar'ın statüsünü belirlemedeki zorluklar özellikle, havzanın farklı uluslararası hukuk kurallarına bağlanan göl ya da deniz olarak kabul edilmesinden kaynaklanıyordu. Bölgenin statüsünün çözüme kavuşturulmamış olması ayrıca, Türkmenistan gazını Azerbaycan üzerinden denizin dibinden Avrupa'ya taşıyabilecek olan Trans Hazar Doğalgaz Boru Hattı'nın yapımını engelleyen unsurlardan biriydi.

Görüşmelerin 1996’da başlamasından 22 yıl sonra taraflar fikir birliğine vardı ve Hazar'ın ne göl, ne de deniz olduğunu, aynı anda hem deniz, hem de göl olarak değerlendirilemeyeceğini kararlaştırdı.

Anlaşmaya göre, Hazar Denizi'nin dibi ve toprak altı bölgeleri, deniz sahası, deniz hududu, balıkçılık alanları ve kaynakların kullanımı gibi esaslara göre paylaştırılacak.

Özel statünün verileceği Hazar Denizi'ne Birleşmiş Milletlerin (BM) 1982'deki deniz hukuku anlaşması uygulanamayacak ve suyun derinliği göl prensibine dayanarak belirlenecek.

Anlaşma, ayrıca kıyıdaş beş ülke dışında Hazar Denizi'nde yabancı askeri varlıkların bulunmasının yasaklanmasını öngörüyor.

Hazar'da 50 milyar varil petrol ve 9 trilyon metreküp doğalgaz rezervinin bulunduğu tahmin ediliyor.Yaklaşık 50 milyar varil petrol ve 9 trilyon metreküplük doğalgaz rezervinin bulunduğu tahmin edilen Hazar'ın, bugün imzalanacak anlaşmada deniz olarak tarif edildiğini ve paylaşımın da buna göre yapıldığını belirtiyor.

banner

Bu İçeriğe Emoji İle Tepki Ver
2
 
0
 
0
 
0
 
0
 
0
 
0
 
Cyprus Map Lefke Güzelyurt Alayköy Lapta Alsancak Girne Dikmen Çatalköy Gönyeli Lefkoşa Akıncılar Vadili Esentepe Tatlısu Değirmenlik Serdarlı Paşaköy Akdoğan Beyarmudu Mağusa İnönü Yeniboğaziçi Geçitkale Ískele Büyükkonuk Mehmetçik Yenierenköy Dipkarpaz

Facebook yorum
YORUMLAR
0
ONAY BEKLEYENLER
0
banner
banner
banner
banner
banner
banner
banner

New York Times'tan 'Kaşıkçı cinayeti' videosu
image Amerikan New York Times gazetesince, Suudi gazeteci Cemal Kaşıkçı cinayetinin kronolojisinin aktarıldığı bir video yayınlandı.
İtalya'da çıplak gezen sığınmacı, yaşlı bir kadına tecavüz etti
image İtalya'nın Adriyatik kenti Ortona'daki şehir plajlarından birinde güneşlenen 68 yaşındaki bir kadına saldırarak başını taşlara vuran ve sonra tecavüz eden 20 yaşındaki bir Somalili gözaltına alındı.
Karşılıklı yaptırımlara rağmen ABD-Rusya arası ticaret hacmi yükselişte
image Rusya'nın Washington Büyükelçisi Anatoliy Antonov, Rusya ile ABD arasındaki ticaret hacminin 2018'in ilk 9 ayında yüzde 13 artarak 20.8 milyar dolara ulaştığını ancak bunun yetersiz olduğunu söyledi.