Biz Kιbrιslιtürkler kimlik arayιşlarι içerisinde yιllaraca, hatta asιrlarca bocalayιp duruyoruz. Köşe yazarlarι, araştιrmacιlar sιk sιk bu konuyu işlerler. İki hafta önceki köşe yazιmda bu konuya yine değinmiştim.
Zaman zaman kütüphanemin tozlu raflarιndan değerli araştιrmacι Nazιm Beratlι’nιn kitaplarιnι alιr, tekrar tekrar okurum. Etnik, siyasi kimlik kavramιnιn çok önemli olduğunu kabul etsem de, beni daha çok Kιbrιslιtürklerin sosyo-kültürel kimlikleri ilgilendirir. Nazιm Beratlι 1999 yιlιnda yayιnlanan “Kιbrιslι Türk Kimliğinin Oluşmasι” isimli kitabιnda “1991’de o zaman üyesi bulunduğum CTP’de yitirilen bir seçim ardιndan Kιbrιs Türk Kimliği Kavramιnι yüksek sesle tartιşmaya başlamιştιk” diyor. CTP içerisinde Kιbrιs’lι Türklerin özgün ve özgür bir kimliğe sahip olduklarιnι düsünenlerin oldukça fazla olduğunu belirterek satιrlarιna devam ediyor Beratlι. Bugüne baktιğιmιz zaman bu partinin hazin tablosu tüm çιplaklιğι ile gözler önüne seriliyor. Zaman neler neler değiştirir, değil mi? İste muhalefet ve iktidar farklιlιğι!
İki hafta evvel yazdιğιm gibi kültürel kimliğimiz siyasi nedenlerle herzaman gizlenmiş, inkâr edilmiştir. Hatta bunu yapanlara hain diye hitap etmiştim. Ne kadar uysal, hafif bir sιfat! Bize bu kötülüğü yapan ve yaptιranlara söylenecek çok daha ağιr yakιştιrmalar düşünülebilir. Okurlar bu satιrlardaki ironiyi hemen anlamιşlardιr. Yιllarca, ve halâ, Kιbrιslι toplumlarιn ortak kimliklerini irdeleyenlere hep hain damgasι vurulmuştu ve vurulmaktadιr.
Kuzey Kιbrιs’ta takip edebildiğim kadarιyla Kιbrιstürklerin kültürel kimlikleri tartιşιlmaya devam ediliyor. Zaman zaman seminerlere, kitaplara konu oluyor kültürel kimliğimiz. Yetkili makamlar tarafιndan yeterince desteklenmemiş olsalar da ozverili kişi ve kurumlar kültürümüze ιşιk tutmaya devam ediyorlar. İnternet ve Uydu televizyonlarι sayesinde İngiltere’de bulunan bizler de bu konulardaki açlιğιmιzι bir nebze gideriyoruz. BRT’nin İngiltere’ye Cumartesi günleri yayιn yaptιğι o karanlιk günleri ürperti ile anιmsιyorum. Aşιrι milliyetçi sunucunun sunduğu o yayιnlar çok şükür geçmişte kaldι. Simdilerde Kum Saati, Keşişleme Sohbetler gibi kaliteli programlara ulaşabiliyoruz.
İngiltere’de yaşayan bizlerin kimlik konularιndaki duyarlιlιğιmιz bu ülkeye gelmeye başladιğιmιz yarιm asιrlιk bir süre içerisinde ne denli gelişti? Esas üzerinde durulmasι gereken konu bu. Sanιrιm birçoklarιmιz soruya cevap olarak hep bir ağιzdan “ bir arpa boyunu geçmeyecek derecede” diye yanιt veririz. İnternet ve uydu televizyon kanallarι da olmasaydι halimiz ne olurdu sorusunu düşünmek bile insana hüzün veriyor. Toplumumuzun şu andaki durumu yürekler acιsι. Tabii ki epeyce Kιbrιslιtürk akademik, ekonomik başarιlara erişmis bulunmaktalar. Bu kişilerle doğal olarak gurur duymaktayιz. Ancak toplum olarak kültürel kimliğimizi ihmal etmenin bilançosunu yine biz ödüyoruz.. Anavatanιmιz Kιbrιs’ι daima düşünsek de, orada birçoklarιmιzιn yatιrιmι olsa da, kültür kimliğimiz hakkιnda ciddi işler yapmιyoruz. Bu tür önemli işlerle uğrasacak bir sanat derneğimiz yok. Diyeceksiniz ki önceliğimiz bu ülkedeki toplum sorunlarιmιza çözüm üretmek olmalι. Bu doğru, ve öncelik bu olmalι. Ama kendi öz kültürlerinden habersiz olan toplumlar zaman aşιmιnda erozyona uğrayιp yok olmaya mahkumdurlar. Bu yüzdendir ki bu konuda ciddi çalιşmalar yapmalιyιz. Beste son köşe yazιsιnda Kιbrιs’ta basιlan kitaplarιn İngiltere’ye ulaşamadιğιndan yakιnιyor. Bu konu beni ve birçok Kιbrιslιtürkü ciddi bir sekilde rahatsιz ediyor. Ama malesef çağιmιzιn sağladιğι türlü olanaklara rağmen biz bu basit sorunu dahi çözemedik. Meraklι olanlarιmιz ancak Kιbrιs’a tatile gittiğimiz zaman kitap yüklenip geliyoruz. Bu hem bizim hem de Kιbrιstakiler için bir utanç kaynağι olmalι.
İngiltere’de Kιbrιs Türk kimliği ile ilgili son ciddi etkinlik 21 Haziran 1987 yιlιnda “Edebiyatta Kιbrιs Türk Kimliği” isimli bir panel idi. Tam 27 yιl yedi ay önce. İnanιlιr gibi değil. Acaba gizlenen kültürümüz ve bizim bu konudaki ihmalkârlιğιmιz Kιbrιslιtürkler olarak toplumsal geri kalmιşlιğιmιzιn nedenlerinden biri mi?