EkoFin

Yrd. Doç. Dr. Şükrü UMARBEYLİ
sukruumarbeyli@hotmail.com
Yrd. Doç. Dr. Şükrü UMARBEYLİ

Piyasada garip şeyler oluyor?

Yayın Tarihi: 29/07/21 07:00
okuma süresi: 4 dak.
A- A A+

Ekonomik veriler kötü ama piyasa, tatil, eğlence sektörü ve sokaklar böyle söylemiyor. Her yerde farklı farklı insanlar para harcamakta ve süreç farklı gitmekte iki farklı dünya var esas %60’lık alt ve orta kesim ve bunun yanında %40’lık üst kesim ayrımı ve arada açılan gelir dağılımındaki makas artık dengede olan orta kesimi de ayrıca bu süreçte maalesef yok etmeye başlamış durumdadır.

Toplumun büyük bir bölümü geçim sıkıntısı içerisinde borç ve ötelemeler ile yaşamını idame ettirmeye çalışırken, diğer taraftan belli bir kesim ise aşırı bir tüketim ve harcama eğiliminde devam ediyor.

Alışverişlerdeki yükseliş, araç satışları, trafik, salgın sonrası açılan kafe ve barlar dolmaya başladı bile; ekonomi bu kadar düştüğü halde bu süreçteki canlılık nasıl ortaya çıktı şimdi gelin hep beraber bir analizini yapalım.

Faizler ve kurlar derken enflasyon oranları %19.93 seviyelerinde ama döviz kurlarındaki artışa bakıldığı zaman enflasyon oranının en az %35 olduğu varsayılmış durumdadır. Bu süreçte daha da pahalılık gelmeden mevcut süreçte kişiler ellerindeki malları eşya, mobilya ve araç gibi değişim süreçlerini hızlandırmış durumdadırlar. Diğer taraftan reel faizin negatife doğru gitmesi süreçlerinden dolayı mevduatlar dışında gram altın, bono, tahvil ve gayrimenkul alımlarından dönüşüm süreçleri başlamış ve devam etmektedir.

Diğer taraftan yurtdışından gelen yabancıların gayrimenkul alımlarındaki artışı devam ederken ülkemize döviz girdisinde artışlar meydana gelirken paralelinde devlete de alımlardan dolayı harçlar kasaya girmektedir. Sonrasında gelip burada tatil yapan ve yerleşecek olan kişiler de beraberinde ekonomiye katkılarını sürdürecektir.

Geçen her gün konut satışlarındaki kıpırdama, araç alımları, tatil yerlerinin doluluğuna bakıldığında başka bir senaryo ile karşılaşılıyor. 2020 yılındaki salgının etkileri ile asıl bozulma 2021 yılı ikinci çeyreğinde ortaya çıktı. Orta kesimden zengin kesme terfi olurken ortadan alta doğruda bir kayma başladı. Bu yapının sürdürülebilir olmadığı aşikardır. Mevcut taleplerin belli kesimler tarafından azalması ve işlerdeki düşüş özellikle küçük esnafı da vurmuş durumdadır.

İmalat sanayi ve hizmetler sektörünü büyürken, tüketimin azalması veya tersi tüketim artarken imalat sanayinin ve hizmetlerin düşmesi zaman zaman yaşanmaktadır; bu dönemde olasıdır çünkü beklenti ve algılar ile iş yapıldığından bu süreçler olacaktır. Stok fazlası olan firmalar da bu şekilde dengeyi kurmaya çalışmaktadırlar.

Şimdi ekonomide “K” tipi toparlanma söz konusudur. Covit ve resesyon sürecinden sonra K harfinde yukarı yönlü (teknoloji, perakende ve yazılım hizmetleri) var iken; aşağı K bacağında ise (seyahat, dışarıda yeme içme, restoran, turizm ve otelcilik) vardır.  

Salgını kontrol altına almalıyız ve yolumuzu kaybetmemeliyiz yoksa çok geç olacaktır. Turizm ve  yükseköğrenim için gelecek planlarını yapıp düğmeye basmalıyız. Bunun yanında tabi ki reel sektörü de unutmamalıyız.

Yorumlar

Dikkat!
Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

Diğer Yrd. Doç. Dr. Şükrü UMARBEYLİ yazıları