Bu efsane nedir ama?

loading
29 Mayıs, Cuma
£

8.41

7.57

$

6.82

KÖR GÖZE PARMAK

Doç. Dr. N. BERATLI
nazim.beratli@kibrispostasi.com
Doç. Dr. N. BERATLI
A- A A+

Bu efsane nedir ama?

Tarih Vakfı Yurt Yayınları'nda çıkmış bir kitap var... Adı, Anadolu'da Büyük İsyan! Yazarı, W.J.Griswold! Tarih Vakfı Yurt yayınları, üniversite tarih hocalarının kurduğu bir yayınevi... Griswold, Suriye kaynaklarından, batılı kaynaklardan ve TC Başbakanlık Osmanlı Arşivi'nden yararlanarak, 1591 ile 1611 arasında Celâli isyanlarını konu edinmiş.

Kitabın 68. sayfasında yazıldığına göre, 1572 yılında, Kilis Beyi Canbulat bin Kasım El Kürdi'ye, "Kıbrıs seferinde gösterdiği yararlılık için" ödül olmak üzere, Halep Beylerbeyliği ve Paşalık verilmiş! Adamın Kıbrıs'ta mezarı var! Kıbrıs savaşı 1 Ağustos 1571'de bitti, 1572'de o savaşta gösterdiği yararlılık için bir sene sonra buna, paşalık veriyorlar

On beş yıl önce, Başbakanlık Osmanlı Arşivi'nde bulduğum Kıbrıs Seferi ile ilgili fermanların tutulduğu 12. Numaralı Mühimme Defteri'ni incelerken, 1572 yılında, padişahın Kilis'teki Canbulat Bey'e yazdığı mektupları görüp, hayretlere düşmüştüm. Savaş bittikten bir yıl sonra, adam padişahla yazışıyor!

7 Zilkade 979 günkü Divan-u Hümayun tutanakları arasında, padişahın Rodos Beyi'ne gönderdiği bir ferman var. Diyor ki: " Kilis Beyi Canbulat, bana yazdığı bir mektupla Kıbrıs seferine katılan bazı asker ve gemilerin, Trablus limanında bekledikleri bildirilmiştir..." 7 Zilkade 979 ; 22 Mart 1572'ye denk geliyor. Yani, Kıbrıs Savaşı'nın bittiği günden , sekiz ay geçmiş. (TC Başbakanlık Osmanlı Arşivi 12 No'lu Mühimme Defteri Ferman No:1082)

Ertesi günkü Divan Tutanakları arasında yer alan, ve " Kuburus Beğlerbeğisine" gönderilen bir başka fermanda,deniyor ki: " Canbulat, bağırıp duruyor, o Trablus'ta kalan gemilerden ikisini de senin emrine verdim…" ( Ferman No:1084) Tarih: 23 Mart 1572... Ertesi günkü Divan toplantısında, padişah bu defa, Cebele Beyi Habib Bey'e bir emir gönderiyor: " Bundan önce, baban olacak Kilis Beyi Canbulat'a, hüküm yazıp oradaki kavvasları seninle göndermesini emrettiydim… ( Ferman No:1100 )... Tarih 24 Mart 1572'dir, 9 Zilkade 979... Bir ferman da, Canbulat'ın kendisine : " Kilis Beği Canbulat Beğ'e hüküm ki..." ( Ferman No:1102 ) 24 Mart 1572 ... Griswold, Ocak 1572'de de hazrete padişahın bir hüküm gönderdiğini belirtiyor. ( 16. Numaralı Mühimme Defteri! Ferman NO:429, sayfa 233...)

Acaba bu iki Canbulat, ayni Canbulat mı? 1570 ile 1572 arasında Kilis Beyi olup da Kıbrıs Seferi'ne katılan, başka bir Canbulat yok! Hammer Tarihi'nde, Kıbrıs'ta şehit olan beyler listesinde de Canbulat'ın adı yok!

Ya Sultan İkinci Selim, şarabı çekip, ölüye paşalık ve Halep Beylerbeyliği veriyor ve Divan üyesi vezirlerin tümü de şizofren, yahut da Kıbrıs'taki efsane, doğru değil!

Griswold, Canbulat'ın Halep Beylerbeyliği ve Paşalık aldıktan sonra, 1572 yılında Kilis'te öldüğünü yazıyor. Kilis'in orta yerinde Canbulat Paşa Külliyesi, Canbulat Paşa Camii ve bir de Canbulat Paşa Türbesi var!

Bu konuyu, o zamanlar Kıbrıslı dergisinde ele almıştım... Sevgili Arif hoca, Bir Ses'e Hasret isimli kitabında, benim o yayınımdan sonra, kendisini Mağusa'dan arayan eski TMT'ci bir dostunun, zamanında o mezarı açtıklarını ve içinin boş olduğunu gördüklerini söylediğini, yazmıştı.

banner

Yorumlar

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.