BM parametreleri

loading
2 Haziran, Salı
£

8.51

7.56

$

6.77

KÖR GÖZE PARMAK

Doç. Dr. N. BERATLI
nazim.beratli@kibrispostasi.com
Doç. Dr. N. BERATLI
A- A A+

BM parametreleri

Hepimizi bezdiren Kıbrıs sorununun adada yaşayan iki büyük halkın arzusuna uygun bir biçimde sonuçlandırılması gündeme her geldiğinde, taraflar "BM kriterlerinden" bahsediyorlar. Fakat biz, hafızası çok güçlü topluluklar değiliz. Bugünlerde, New York'ta bizim itmez bitmez meselemiz gene masaya geleceğine göre, ben geçmişte alınan bazı BM GK kararları ve Genel Sekreter raporlarını bir hatırlatmak istiyorum. Ki "parametreler" denildiğinde, neden bahsedilmekte olduğunu, bir defa daha hatırlayalım.

Ya da "bize ne kardeşim BM'den?" diyebileceklerimiz varsa Türk ya da Rum, neye karşı olduklarını, somut olarak bilelim. 649 Sayılı Karar'la, başlıyorum:

649 Sayılı Karar

Güvenlik Konseyi;

Genel Sekreter'in iki toplum liderinin son görüşmesi ve şimdiki durum değerlendirmesine ilişkin 5 Mart 1990 tarihli raporunu dikkate alarak,

Kıbrıs'la ilgili kararlarını anımsayarak,

Güvenlik Konseyi Başkanı'nın iki toplum liderine gerekli iyi niyet ve esnekliği göstermeleri ve görüşmelerin Kıbrıs sorununun çözümü yönünde ileri bir adımla sonuçlanmasını sağlamak için Genel Sekreter'le iş birliği yapmaları için çağrıda bulunmasına karşın, kurulduğu 25 yıldan beridir, Kıbrıs sorununun bütün yönleri ile müzakerelerle bir çözüme ulaştırılmamış olmasına üzüntü belirterek,

New York'taki son görüşmede kapsamlı bir anlaşmanın karşılıklı olarak kabul edilecek çerçevesi için sonuçlara varılmamış olmasından kaygı duyarak,

  1. Özellikle 367 (1975) sayılı kararını teyid eder, aynı zamanda Kıbrıs'ın bağımsızlığını, egemenliğini, toprak bütünlüğünü ve bağımsızlığını güvence altına alan ve başka herhangi bir ülkeyle tamamen veya kısmen birleşmeyi ve her türden taksimi veya ayrılmayı dışlayan iki toplumlu federal bir Kıbrıs Cumhuriyeti kurulmasını öngören, iki toplum lideri arasında 1977 ve 1979 tarihinde varılan doruk anlaşmalarına desteğini yineler;

  2. Genel Sekreter'in Kıbrıs'la ilgili iyi niyet misyonunu yerine getirme çabalarına tam destek belirtir,

  3. Anayasal yanı ile iki toplumlu, toprak yanı ile iki kesimli ve bu kararla 1977 ve 1979 Doruk Anlaşmaları çerçevesinde bir federasyon oluşturulması yönünde, karşılıklı olarak kabul edilir bir sonuca özgürce ulaşabilmeleri için iki toplum liderine, çabalarını sürdürmeleri ve Haziran 1989 tarihinde anlaşmaya varıldığı gibi, en erken bir zamanda ve ivedilikle genel bir çerçeve anlaşması sağlanması yönünde, eşit temelde Genel Sekreter'le iş birliği yapmaları çağrısında bulunur.
  4. Genel Sekreter'den mümkün olduğu oranda erken ilerleme sağlayabilmek için iyi niyet misyonunu sürdürmesini, iki topluma yardımcı olmak üzere telkinler yaparak, müzakereleri kolaylaştırmasını rica eder.

  5. İlgili tarafları, durumu kötüleştirecek her davranıştan kaçınmaya çağırır.

  6. Durumu ve devam etmekte olan çabayı aktif olarak izlemeye karar verir.

  7. Genel Sekreter'den 31 Mayıs 1990'a kadar sunmuş olacağı raporunda Güvenlik Konseyi'ni, görüşmelerin başlaması ve bu karar uyarınca kapsamlı bir anlaşma için gerekli olarak kabul edilir bir çerçevenin geliştirilmesi yönündeki ilerlemeden haberli kılmasını rica eder.

Bu karara uygun olarak, zamanın Genel Sekreteri Perez de Cuellar da iki rapor yazarak, GK'ne sundu. O raporların bence önemli noktaları da aşağıdadır:

12 Temmuz 1990 tarihinde BM Güvenlik Konseyi'ne sunulan raporda Genel Sekreter Cuellar, diyor ki:

"Kıbrıs, Kıbrıs Türk ve Rum toplumlarının ortak evidir. Bu iki toplumun arasındaki ilişkiler azınlık-çoğunluk ilişkisi değil, Kıbrıs devletinin iki toplumu arasındaki ilişkilerdir…"

"İki toplum bu sürece eşitlik temelinde katılmalıdır…"

Cuellar, Aralık 1991'de sunduğu ikinci raporunda ise, "Kıbrıs'ta siyasal bakımdan iki eşit toplum bulunduğunu, siyasal eşitliğin her alanda uygulanması için devletin her organına etkin katılımın gerektiğini, garanti sisteminin 1960 düzeninin aynısı olacağını vurgulamış" ve ilk kez egemenlikten söz ederek, "Kıbrıs'ta iki toplumun egemenliği paylaşacağını" açıklamıştır.

Devam edeceğim. BM ise BM! Buyurun…

banner

Yorumlar

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.