Tatar: "Harcamak kolay, toplamak zor"

loading
1 Haziran, Pazartesi
£

8.43

7.58

$

6.81

Tatar: "Harcamak kolay, toplamak zor"

Tatar: "Harcamak kolay, toplamak zor"

Maliye Bakanı Ersin Tatar, ülkede 70 bine yakın kişiye maaş ödendiğini kaydetti ve ekledi:

Tatar: "Harcamak kolay, toplamak zor"
banner
A- A A+

??Maliye eski Bakanı Ersin Tatar, her ülkede sıkıntı olduğunu, çünkü, her ülkede her hükümette maliyeden çeşitli talepler bulunduğunu kaydetti."Vatandaşın ihtiyaçları vatandaşın beklentileri vardır" diyen Tatar, Maliye'nin yükümlülüklerini şu sözlerle açıkladı:

"Burada 18 bin devlet çalışanı, 13 bin devlet emeklisi, 30 bin sosyal sigortalar emeklisi, 10 bine yakın özürlü engelli şehit eşi gibi birtakım ihtiyaçlı insanlara toplamda 70 bine yakın insanın maaşı 2 milyar TL yılda şimdi burada, yüzde 10 bir artış verdiğinizde ortalama bu 200 milyon TL yapar. Bizim gelirimiz 2.2 milyar TL yüzde 10 artış 2.4 olması lazım ki belli bir noktada kalabilesiniz. Dolayısıyla harcama yapmak çok kolay yüzde 10 artış veriyorsunuz bu kadar ek bir yükümlülük geliyor ama o geliri toplamak daha zor." ?

Soru: Ülke ekonomisinin kendi ayakları üzerinde durabilmesi için ne yapılması lazım ? ?

Birkere bizim ülke ithalata dayalı bir ülke. Şu anda Rum tarafından yapılan alışverişleri göz önünde bulundurursak, bu ülkede 2 milyar doların uzerinde ithalat var. 2 milyar dolar dediğimiz para 4 milyar TL'ye yakın bir para. 40 bine yakın çalışma izinli insan var. Bütün bu harcamalar paranın dışarı gittiğini gösteriyor. Buda en buyuk sıkıntıdır diye dusunuyorum. Dolayısıyla kalkınmış turizimiyle yüksek öğrenimiyle, tarımıyla, hayvancılığıyle ve istihdam fırsatı yaratabilen KKTC'i bu kadar ithalat değilde bir kısım kendi üretimiyle karşılayabilen bir KKTC kendi ayakları üzerinde durabilecektir. Para dışarı gitmeyecektir. Şuanda kazandığımız paranın Türkiye'nin gönderdiği paranın onemlı bır bölümü bu ithalatla dısarıya gidiyor. İşin özünde benim görüşüm budur.

Maliyeyi biz yönetirken, tasarruf tedbirleri alırken ekonominin önünü açması için özel sektör ve real sektörün güçlenmesi lazım. Buralarda yatırımların artması gerekiyor ki üretim mekanizmaları bu ülkede oluşturulabilsin. Bu gayretler içerisinde bana göre bir takım önemli kişilere ihtiyaç vardır. Tüm bunları yapacak olan buranın kendı yatırımcılarıdır, kendi becerikli insanlarıdır, kendi fikir sahibi risk alan, yatırımları doğru şekilde yapıp yoneten, iş dünyasına mutlak surette çok ihtiyaç vardır. KKTC' nin altyapısı, iletişim mekanizmaları, havalimanları hava meydanları,tüm bu alt yapı yatırımlarınında tamamlanmasıyla iş dünyasının kazanacağı güven ve istikrarın getireceği birtakım güvenle bu yatırımların tamamlanmasıyla KKTC'nin kendi ayaklarının üzerinde durabileceğini düşünmekteyim. ?

Soru: UBP 28 Temmuz Seçimlerinde istediği sonucu almazsa erken bir kurultaya gitmesi gerekir mi?

?E tabiki şimdi bunu bekleyip görmek lazım. Şuan da benim bişey söylemem erken olur. Ama UBP çok demokratik bİr yapıya sahiptir. Biz kurultayımızı tamamlayalı, belkide ilk kurultaydan bugüne 1 yıla yakın bır süre olmuştur. Zaten 2 yılda bir kurultay olur. Normal birşekilde kurultayın zamanıda önümüzdeki 1 yıl içerisindedir. Pekte erken olmasına gerek yok. Zaten 1 yıl içerisinde kurultay tarihi belirlenecektir. ?

Soru: Ülkemizde her kesimden adaletli vergi alınıyor mu? ?

Adaletli vergi alınmasına ilgin çalışmalar vardır. Malesef şirketlerimiz tam anlamıyla bir muhasebe sistemi kuramamışlardır. Muhasebe sistemi kuramadıkları için de kendi beyan ettikleri faaliyet raporları, gelir-gider hesapları, bilançoları tam güvenilir değildir. Muhasebe ve denetim mekanizmaları izlediğimiz noktaya henüz gelememiştir. Tabi burası küçük bir ülke olduğu için bütün bunların yapılabilmesi gerçekten çok büyük özveri ister.

Çünkü bu meslek gruplarının büyük ciroları yoktur. Dolayısıyla çok sıkıntı vardır. Ancak, zaman içerisinde gerekli standartları yakalaması ekonominin kayıt altına alınması ile gerekli birtakım yaptırımlarla daha adaletli bir vergi sistemi kurulacağına inanıyorum. Şuanda tam anlamıyla bu yeterlı değildır. Daha bu konuda çalışmaların yapılması gerekıyor. ?

Soru: Adaletsiz bir şekilde vergi alındığını bazı kesimlerden de hiç alınmadığını söyleyen halkımızın düşüncesine katılıyor musunuz? ?

Bence adaletsiz bir şekilde vergi alındığı ancak, dolaylı vergilerin ve direkt bazı fonların yüksek olmasından bahsediyorlar .Uzun vadede dahada iyi bir vergi sisteminin çıkması için kazançtan alınan vergılerın daha fazla yaygınlaştırılması lazım. Kazanananların dogru bilgi vermesi lazım. Yakalandığı takdirde de gerekli cezaların uygulanması lazım. Bizim dönemimizde maliye bakanlığı bu konuda çok önemli çalışmalar yapmıştır.

Çok incelemeler yapmıştır ve vergi tahsilatları yapmıştır. Daha adaletli vergi sisteminin ortaya çıkması için gayretleri olmuştur. Ama henüz tabikide projelerimiz tamamlanmamıştır. Bazı yasal taslakları hazırladık ve bu yasa tasarıları hükümetimizin gündemindeydi. Bunlar eğer hükümete geldiğimiz takdirde tekrar tekrar hükümetten onaylatıp Bakanlar Kurulundan Meclise gönderilecektir. ?

Soru: Ülkede devletten maaş alan insan sayısı nedir? Bu verilen maaşlar sadece devlet bütçesinin kaçta kaçını karşılıyor? ?

Devlet bütçesi şuanda 3 buçuk milyar TL'dir. Devletin çalışanına verdiği toplamda 1 milyar TL'dir. Emeklisine verdiği 500 milyon TL'dir. Sosyal sigortalara aktardığı maaşların ödenebilmesi 300 milyon TL dir. Dolayısıyla devletin bütçesinin yüzde 75 in üzerinde maaş ve maaş benzeri ödemeleridir. Sadece çalışana değil emekliyede sosyal sigortaya da katkı anlamında maaşlar dağıtılmaktadır. Dolayısıyla bütçenin büyük bir oranı (yüzde 75), yerel gelirinde yüzde 100 e yakını maaş ve maaş benzeri ödemelere gitmektedir. Devlette çalışan personel sayısı şu anda 18 bin 500 dür. ?

Soru : Son zamanda maaş ödenmemesi konusunda sıkıntılar yaşandı. Sizin döneminizde yokken yeni hükümette ortaya çıktı. sizce bunun nedeni nedir? ?

Hükümetten yapılan açıklamaya göre finansmanın temelinde yaşanan teknik bir sıkıntı. Sonradan ortaya cıkmıştır ki Türkiye Cumhuriyeti ile yapılan protokol gereği bir takım tahütlerı vardır. O tahütlerin yerine getirilmesinde bazı gecikmeler oluştu. Gecikmeler oluşunca o ay ödenmesi gereken ve Türkiye'den buraya 20 milyon TL geç gelince maaşlar ödenemedi. Onun için işte bu yüzde 60- yüzde 40 olayları çıktı. Paranın gelmemesi durumunda kasada olan parayı yanı maaşların yüzde 60'ı ödenecek, para geldikten sonra %40'ı şeklinde bazı haberler çıkmıştı.

Başbakanlığın böyle açıklamaları vardı. Sonra para gelınce hepsı ödendi. Ama burda benim söyleyebileceğim, biz sağlam bir kasa sağlam bir bütçe bıraktık. Hep söyluyorum burdan tekrar söyleyeyim; 2009 da hedeflenen gelir 1.7 milyar TL'ydi. gerçekleşen 1.57 milyar TL. Yani 200 milyona yakın TL eksiklik olmuştu 2009 yılında. Tabi ki bizi gerçekten sıkıntıya sokmuştu. Halbuki biz 4 sene sonra bu geliri arttırmamızla birlikte 2010 yılında 1.75 mılyar TL, 2011 yılında 1.95 milyar TL, 2012 de 2. 1 milyar TL, 2013'te de hedefimiz Ercan'ın devredilmesine rağmen hala daha arttırılıyor.

2. 2 milyar TL haziran ayı sonu itibarıyla ilk 6 ay tamamlanmıştı. Bu gelir hedeflerinin hepsi tutuyor. Bütçe performansları çok sağlıklı hem gelir hedefleri tutuyor bu çok önemli giderlerde de 6 ay geçmesine rağmen giderlerde harcanan para bütçedeki rakamın yüzde 50'nin altında buda çok önemli demek ki giderler bütçeye göre o şekilde uygulanmaktadır. Yanı bütçe yönetimi ve performansı da başarılı demek oluyor bu. ?

Soru:3 sene maliye bakanlığı yaptınız. Gelir-giderde halen daha zorluk çekiyoruz.Peki 3 sene daha yapsanız bu düzen değişecek mi? yoksa sıkıntı sistemde mi?

?Şimdi gerçekçi olmak lazım her ülkede sıkıntı vardır. Çünkü, her ülkede her hükümette her bakanlıkta ve maliyeden çeşitli talepler vardır. Vatandaşın ihtiyaçları vatandaşın beklentileri vardır.

Şimdi burda en önemli mesele devletin maaş ve maaş benzeri yükümlülükleri tekrar ediyorum, burda 18 bin devlet çalışanı, 13 bin devlet emeklisi, 30 bın sosyal sıgortalar emeklisi, 10 bine yakın özürlü engelli şehit eşi gibi birtakım ihtiyaçlı insanlara toplamda 70 bıne yakın insanın maaşı 2 milyar TL yılda şimdi burada, yüzde 10 bir artış verdiğinizde ortalama bu 200 mılyon TL yapar. Bizim gelirimiz 2.2 milyar TL yüzde 10 artış 2.4 olması lazım ki belli bi noktada kalabilesiniz.

Dolayısıyla harcama yapmak çok kolay yüzde 10 artış veriyorsunuz bu kadar ek bir yükümlülük geliyor ama o geliri toplamak daha zor. Çünkü gerçek anlamda yapılması gereken bazı önemli yapısal değişiklikler lazım ki o parayı toplayabilesiniz. Haliyle ekonomının kayıt altına alınması otomasyona geçirilmesi bütün bu sistemin daha sağlıklı olabilmesi halen daha devam edıyor. İnşallah biz hükümete geldiğimizde bu konularda daha başarılı olup gelirimizi daha sağlıklı ve güvenli bir şekilde arttırarak bütün bizden beklenen birtakım iyileştirmeleri vereceğimiz cevaplarla halkımızı mutlu edeceğiz.

StarKıbrıs

banner

Yorumlar

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

Diğer İÇ HABERLER