Askerlik yasası ne getirecek?

Yurt dışında yaşayan Kıbrıslı Türklerin beklentisi olan yasa, yurtdışında yaşayıp özel statüde olan ve Askerlik Yasası'na göre askerlik yapma yaşı üst sınırı olan 49 yaşına kadar askerlik görevini yerine getirmeyenlere, bedelli askerlik yapma haklarını geri veriyor. Ayrıca, 49 yaşına kadar askerliğini yapmayanlar da, askerliğini kesin dönüş tarihine kadar erteleyebilecek.

Ocak 1995'den önce yurt dışına giden ve 1998'de asker veya yoklama kaçağı ile bakaya durumuna düşen KKTC vatandaşlarına bedelli askerlik yapma hakkını geri veren yasa, KKTC veya yurtdışındaki bir üniversiteden mezun olup 4 yıl yurtdışında kalan ancak bedelli askerlik yapma haklarını bir şekilde kullanamayanlara da haklarını iade ediyor.

Çift uyruklu olup da başka ülkede askerlik yapanları veya halen yapmakta olanları ise terhis belgeleri ile başvurmaları halinde KKTC'de askerlik yapmaktan muaf tutan yasa, bu haklardan yararlanmak isteyenlere başvuru için 1 yıl süre tanıyor. Başvurular yurt dışındaki temsilciliklere veya Asal Şube'ye yapılabilecek.

Cumhuriyet Meclisi Hukuk ve Siyasi İşler Komitesi Başkanı CTP-BG Milletvekili Kadri Fellahoğlu, askerliğin KKTC'nin bir gerçeği olduğunu, Güneyde olduğu gibi KKTC'de de askerliğin bir gereklilik
olduğunu belirterek, gençlere okullarını bitirdikten sonra askerliklerini yapıp daha sonra hayata atılmaları çağrısı yaptı.

TAK muhabirine, Askerlik (Değişiklik) Yasası hakkında bilgi veren Kadri Fellahoğlu, yurtdışında yaşamak zorunda kalan değişik statülerdeki KKTC vatandaşlarının bedelli askerlik yapma hakkına sahip olduğuna dikkat çekerek, bu hakkını yitiren, asker kaçağı veya bakaya durumuna düşenlere haklarının yasa ile geri verilmekte olduğunu söyledi.

Yürürlükteki Askerlik Yasası'na göre özel statüde olan bazı insanlar olduğunu ifade eden Kadri Fellahoğlu, KKTC Yurttaşlık Yasası'na göre eşlerden bir tanesinin KKTC vatandaşı olması halinde doğan çocukların otomatik olarak yurttaş olduğunu ve erkek çocukların askerlik yapmak zorunda olduğunu kaydetti.

"Bunlara özel statü diyoruz" diyen Fellahoğlu, "12 yaşından küçükken anne ve babası ile yurtdışına gidip yerleşen erkek çocuklar da bu özel statüye giriyor. Bunlar askerliklerini yapmak zorundalar" dedi.

Askerlik Yasası'na göre, bu özel statüdeki kişilerin 49 yaşına kadar askerliklerini yapmak zorunda olduklarını belirten Fellahoğlu, "Askerlik yapma yaşının üst sınırı 49'dur. Ama başka bir madde de der ki 49 yaşını geçseniz dahi askerliğinizi yapmadıysanız yapmış sayılmazsınız. Yapmak zorundasınız" şeklinde konuştu.

Bu statüde olup da bedelli askerlik hakkı olup da bunu kaybeden ve asker kaçağı durumuna düşenlere bu hakkın tekrar verilmekte olduğunu vurgulayan Fellahoğlu, şöyle devam etti:

"Buna ek olarak bu yasa geçtikten sonra 1 yıl içinde temsilciliklere veya asal şubeye yakınları vasıtası ile veya kendi başvuran vatandaşlar askerliklerini kesin dönüş yapana kadar erteleyebilecekler.. Yani adam geldi 50-51 yaşına biz diyoruz ki 'Bu ülkeye gelirsen hemen askere gideceksin. Ya 3 bin sterlin ödeyerek askerlikten muaf olacak, ya da 1500 sterlin ödeyip 1 ay askerlik yapacak ya da 3 ay askerlik yapacak. Adam hazır değil, geldi 52-53 yaşına ama gelip bedelli askerlik yapmayı düşünmüyor, ama bu nedenden dolayı önünde bu pozisyon olduğu için gelemiyor. Tatil için başka ülkeye gidiyor ya da güneye gidiyor ve ailesi ile orada görüşüyor... Bunlara, yani 49 yaşını geçenlere diyoruz ki 'başvuracaksınız ve kesin dönüş yapana kadar erteleyeceksiniz. Ülkeye gelebileceksiniz, ama 90 günden fazla kalamayacaksınız. Ama 80 yaşında da gelsen askerliğe tabii olacaksın. Tabi bedensel fiziki durumu askerlik yapmaya elvermiyorsa askerlik yapmayacak."

Yurtdışında olanların emeklilik sonrası askerlikten tamamen muaf olmayı istediğini, ancak bunun ne hükümet ne askeri yetkililer tarafından ve ne de komite tarafından uygun görülmediğini anlatan Fellahoğlu, ancak bir iyileştirmeye gidilerek kesin dönüşe kadar erteleme sağlandığını söyledi.

Ocak 1995'den önce yurt dışına giden ve 1998'de asker veya yoklama kaçağı ile bakaya durumuna düşen KKTC vatandaşlarına 2000'de çıkan bir yasa ile bedelli haklarını kullanma şansı verildiğini ifade eden Fellahoğlu, o zaman bu hakkını kullanamayanlara bu haklarının geri verilmekte olduğunu belirtti.

Bu tarihin 2005'e kadar çekilmek istendiğini ancak komitenin buna sıcak bakmadığını da belirten Kadri Fellahoğlu, genel olarak aflara karşı olduğunu, bazı kişilerin yurtdışına giderek af çıkmasını bekleyerek askerlikten kaçmak istediğini, ancak onlar kadar askerlik yapanların da KKTC
yurttaşı olduğunu, burada denge gerektiğini söyledi.

Askerliğin ülkenin bir gerçeği olduğunu ve tüm gençlerin bunu yapmak zorunda olduğunu kaydeden Fellahoğlu, ülke gerçekleri değişene kadar bunun süreceğini ifade etti.

Askerlik Yasası'na göre KKTC veya yurtdışındaki bir üniversiteden mezun olup 4 yıl yurtdışında kalınması halinde bu kişilere bedelli hakkı verilmekte olduğunu belirten Fellahoğlu, yurtdışında çok iyi okullardan mezun olup orada kalmış gençler bulunduğunu bunlara bedelli hakları geri veriliyor.

Bu gençlere bedelli hakkı tanınmayıp 12 ay askerlik yapmaları istenmesi halinde ülkeye gelemediklerini ifade eden Fellahoğlu, askerliğin bir tabu olmadığını ve ihtiyaçlara göre alınıp değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Çift uyruklu erkek vatandaşların da sorunu bulunduğunu belirten Fellahoğlu, bu sorunu şöyle anlattı;
"Anne veya baba eşlerden biri KKTC'li diğeri de yabancı veya genellikle TC uyruklu. Bizim yasalarımıza göre bu durumdaki evliliklerden doğan erkek çocuklar KKTC'de askerlik yapmak zorunda. Örneğin TC'de askerlik yaptıysa burada da yapmak durumunda. Bunlar gelemiyorlar . Bunu kaldırmak için bu yasa yürürlüğe girdikten sonra terhis belgeleri ile başvurarak burada askerlik yapmaktan muaf tutulacaklar.
Yurtdışında halen askerlik yapmakta olanların da askerliklerini yapmakta oldukları ve bitirdikten sonra KKTC'de de yapmaktan muaf olmak için bir yıl içinde başvuru yapabilecekler. İçinde olanlara da yapmış olanlara da şans veriliyor."

Askerliğin KKTC'nin bir gerçeği olduğuna dikkat çeken Kadri Fellahoğlu, Güneyde olduğu gibi KKTC'de de askerliğin bir gereklilik olduğunu söyledi.

KKTC'de zaman içinde askerliğin aşağılara çekildiğine, Güney Kıbrıs'ta 24 ay olan askerliğin Kuzey Kıbrıs'ta 15 ay olduğuna işaret eden Fellahoğlu, göçün teşvik eder duruma getirilmemesi, bedelli askerlik yapmanın da kolaylaştırılmaması gerektiğini; aksi taktirde gençlerin yurt dışına giderek af beklemeye başlayacağını ve geri dönüşlerinin zorlaşacağını belirtti.

Gençlerin liseyi veya üniversiteyi, master veya doktorayı bitirdikten sonra askerliklerini yaparak daha sonra hayata atılmaları gerektiğini kaydeden Fellahoğlu, Rum tarafında gençlerin lise sonrası askere gittiğini ve daha sonra üniversite veya iş hayatına atıldığını anlattı.

Askerliğin de dinamik bir süreç olduğunu ve tartışılması gerektiğini söyleyen Kadri Fellahoğlu, bu konularda birçok görüşler bulunduğunu dile getirdi.

Bazılarının askerliğini yapmadan yurtdışına gidip evlendiğini, yerleştiğini askerlik sorunu nedeniyle ülkeye gelemediğini ve senede 15 gün izinli olarak gelmek istediklerini anlatan Fellahoğlu, bunun da bir görüş olduğunu ve yetkili merciler ve uzmanlarla bu tip görüşlerin tartışılarak bir orta yol bulunabileceğini ifade etti.

Fellahoğlu, "Askerliği tabu olarak görmeyelim. Tartışalım" dedi.