Aslı Murat: Rıza yoksa suç vardır! Cinsel şiddet istatistiklerde parçalanıyor, görünmezleşiyor

Avukat Aslı Murat, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, 2020–2024 yılları arasında Ağır Ceza Mahkemesi’ne yansıyan cinsel nitelikli suç davaları ile Polisin Kadına Karşı Şiddete Müdahale Şubesi’ne yapılan başvurulara ilişkin verileri değerlendirdi.

Murat, paylaştığı grafiklerde, Ağır Ceza Mahkemesi verilerinin her yıl onlarca cinsel nitelikli davanın yargıya taşındığını gösterdiğini, ancak bu sayıların yalnızca şikâyet edilebilen, delillendirilebilen ve tüm engellere rağmen adli sürece girebilen dosyaları kapsadığını belirtti. Bu nedenle söz konusu verilerin “buzdağının sadece görünen kısmı” olduğunu ifade etti.

Polis verilerinin ise darp, tehdit, telefonda taciz, elektronik yollarla rahatsız etme ve özel hayatın gizliliğinin ihlali gibi başlıklara işaret ettiğini kaydeden Murat, bu suçların önemli bir bölümünün cinsel şiddetle doğrudan bağlantılı olduğunu vurguladı. Murat, “Özel hayatın gizliliğinin ihlali” olarak kayda geçen birçok dosyanın gerçekte cinsel içerikli görüntülerin rıza dışı ifşasını içerdiğini belirtti.

“Telefonda rahatsızlık” ya da “ısrarlı takip” başlıkları altında yer alan vakaların çoğu zaman cinsel tacizin süreklilik kazanmış hali olduğunu ifade eden Murat, ısrarlı takibin hâlâ ceza yasasında bağımsız bir suç olarak düzenlenmediğine dikkat çekti. Tehdit ve darp vakalarının ise pek çok durumda cinsel zorlamayla birlikte yaşanan şiddeti kapsadığını belirtti.

Bu suçların ayrı ayrı sınıflandırılması nedeniyle cinsel şiddetin toplam boyutunun istatistiklerde parçalandığını, küçüldüğünü ve görünmezleştiğini ifade eden Murat, başvuru engellerine de işaret etti. Utanç, suçlanma korkusu, şiddet uygulayıcısının tanıdık olması ve “nasıl olsa bir sonuç alınamaz” tedirginliği nedeniyle birçok vakanın polise bildirilmediğini kaydetti.

Paylaşımında, dünya genelinde de benzer bir tablo olduğuna dikkat çeken Murat, cinsel saldırı vakalarının yüzde 60–80’inin resmî kayıtlara hiç yansımadığını ifade etti.

Murat, cinsel şiddetle mücadelenin yalnızca ceza miktarlarıyla değil; güçlü bir kurumsal kapasite, uzmanlaşmış sosyal müdahale merkezleri, mağduru gerçekten koruyan başvuru mekanizmaları ve çocukluktan itibaren öğretilen “hayır, hayır demektir” anlayışıyla mümkün olduğunu vurguladı.

“Cinsel şiddet istisna değil, yapısal bir insan hakları ihlalidir” diyen Murat, görünmez kılındıkça bu sorunun büyüdüğünü ifade etti.