İktisatbank piyasa analizi: Trump’tan “savaş bitebilir” mesajı; petrol düştü, borsalar yükseldi

İktisatbank, 10 Mart 2026’ya ilişkin piyasa analiz raporunu yayımladı. Raporda, "Trump’tan savaş bitebilir mesajı; petrol düştü, borsalar yükseldi" ifadeleri kullanıldı.

Dün sabah saatlerinde âdeta yangın yerine dönen küresel mali piyasalar, günü iyimser bir şekilde tamamlamayı başardı. Hafta sonu İran'ın petrol tesislerini hedef alan saldırılar ardından haftanın ilk işlem saatlerinde panik havası esmiş, Brent cinsi ham petrolün varil fiyatı 120 dolar seviyesine kadar yükselmişti. Akabinde, Financial Times haberine göre, G7 ülkelerinin stratejik petrol rezervlerini kullanma yönünde görüştükleri haberi dün sabah saatlerinde bir nebze de olsun soluklanma etkisi yaratırken, gece geç saatlerde Trump'ın geri adım atan açıklamaları, piyasaların karamsar havadan kısmen de olsun kurtulmasına neden oldu. 

Trump'ın karakterini iyi bilen piyasalar -önden kavgaya sert bir şekilde başlayıp daha sonra geri adım atması- açısından dün akşam yapmış olduğu açıklama aslında çok da sürpriz olarak görmemek gerekiyor. New York Post'a verdiği ve dün gece yayınlanan röportajda Trump'ın Orta Doğu'daki savaşın “yakında sona erebileceği” yönündeki açıklaması piyasalarda kısa vadeli bir rahatlama yarattı. Haftanın ilk işlem saatlerinde 120 dolar seviyesine dayanan Brent cinsi ham petrolün varil fiyatı, dün gece saatlerinde 84 dolar seviyesine kadar geriledi. Savaş devam ederken piyasaların ileriye doğru bakmalarının da yardımıyla risk iştahı denince akla gelen ABD'de Nasdaq endeksi geceyi %1,4 artışla tamamladı.  

Yeni gün başlangıcında, iyimserliğin Pasifik'in diğer ucunda da yansıdığını görüyoruz. Asya cephesinde gösterge endeks Tokyo borsası %2 yükseliş kaydederken, son dönemlerin flaş ismi Güney Kore borsası ise %5 yükseliş kaydetti. Brent cinsi ham petrolün varil fiyatı sabah saatlerinde 94 dolar seviyesinde işlem görürken, altının ons fiyatının ise düne nazaran bir miktar da olsa yükselerek 5,160 dolar seviyelerine geldiğini görüyoruz. Dün de bültenimizde belirttiğimiz üzere, gümüş cephesinde 90 dolar seviyesi üzerinde gecelik kapanış görmeden aceleci davranmak istemiyor. Sabah erken saatler hâkim olan kısmî iyimserlikle gümüşün ons fiyatının 90 dolar teknik seviyesini test ettiğini ve 88 dolar seviyesine hafif de olsa geri çekildiğini görüyoruz. Bitcoin ise henüz havlu atmadığını haykırırcasına 70 bin dolar seviyesine hafif de olsa toplanarak kısmî de olsa iyimser havayı destekledi. 

Enerji fiyatlarında dün sabah saatlerinde hâkim olan panik havası azalırken, enflasyon endişesinin de bir miktar azalması, ABD tahvil getirileri de geriledi. Son beş günde yaklaşık 25 baz puan yükselerek %3,90 seviyesinin diplerinden %4,20 seviyesine kadar yükselen 10 yıllık gösterge ABD tahvil faizi, enerji fiyatlarının ateşinin düşmesiyle bu sabah %4,10 seviyelerine kadar geriledi. Enerji arz açığının beklenenden daha uzun sürmesi, kuşkusuz maliyet artışlarına neden olarak kaçınılmaz olarak fiyatlara yansımaya başlayacak (enflasyon), enerji arz kesintisi bir noktada ekonomik aktiviteyi yavaşlatacaktır (resesyon). Bu da hâliyle, dün de bültenimizde ele aldığımız üzere, stagflasyonist riskleri beraberinde getirecektir.

Petrol fiyatlarının bir miktar da olsun gerilemesiyle, piyasalar da soluklanırken, jeopolitik risklerin tamamen ortadan kalktığı maalesef iddia edebilecek noktada değiliz. Babasını, eşini ve çocuklarını kaybeden İran'da yeni lider Mücteba Hamaney etrafında sertlik yanlısı bir cephe oluşurken, İran ordusu füze saldırılarını artırabileceği uyarısında bulundu! İran Devrim Muhafızları, ABD ve İsrail'in saldırıları devam ettiği sürece Orta Doğu'dan bir litre petrolün bile ihraç edilmesine izin vermeyeceklerini açıklarken, dünya petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nın fiilen kapanması riskini yeniden gündeme getirdi. Trump ise İran'ın petrol akışını gerçekten durdurması hâlinde ABD'nin çok daha sert bir askerî karşılık vereceğini söyleyerek tansiyonu yeniden yükseltti. Hatta, dün akşamki röportajında İran'ın yeni liderini de öldürme tehdidinde bulunduğunu görüyoruz. Nasıl çılgın ya da deli bir zamana denk geldik hâlen daha algılamakta zorluk çekiyorum! Bu nedenle piyasalarda kısa vadeli rahatlama görülse de, savaşın seyri ve enerji fiyatlarının yeniden yükselme ihtimali yatırımcıların temkinli kalmasına neden olacağını düşünüyoruz. 

Küresel piyasalar savaşın gidişatına dair gelen her yeni haberle savrulurken, somut yorum yapmakta bu kadar zorlandığımız dönemlerin çok fazla olmadığını düşünüyorum. Örneğin lise son sınıfta olan kızımın sınıf arkadaşı hafta sonu petrol piyasası ile ilgilendiğini anlatmak suretiyle işlem yapmak istediğini söyledi. Kendisine ne yaparsa yapsın bu çılgın volatilitede zarar etme ihtimalinin oldukça yüksek olduğunu söylememin ötesine pek de geçemedim. Temkinli ve tedbirli davranıp risklerden olabildiğince uzak durmanın gerektiği bir dönemden geçtiğimizi söylemek herhâlde en doğru tespit olacaktır. 

Trump'ın dün akşam yapmış olduğu açıklamalar bir nebze de olsun geri adım mahiyetine yorumlanırken, risk off modunun bir nebze de olsun dağılması ardından bu sabah genele yayılan bir iyileşme görüyoruz. ABD Doları değer kaybederken (EURUSD paritesi 1,16 seviyesinin üzerine yükseldi), tahvil faizlerinin gevşemesi, faiz getirisi olmayan kıymetli metal fiyatlarının düne nazaran yükselmesine neden oldu. Hisse senedi piyasalarında alımlar kuvvetlenirken, karamsar havanın da kısmen de olsa dağıldığını söylemek gerekiyor. Bundan sonrası için elbette savaş sona eriyor diyecek noktada olmasak da, küresel mali piyasaların Trump'ın dün akşam geri adım çabalarına kayıtsız olmayacaklarını düşünüyorum.

Küresel olarak kaygılara neden olan enflasyon riski, uzun bir süredir enflasyon sorunu ile boğuşan Türkiye ve KKTC için daha baskın bir hâl almaya başladığının da altını kalınca çizmemiz gerekiyor. Net enerji ithalatçısı konumunda olan Türkiye ve KKTC cephesinde gelişmeler âdeta diken üzerinde takip edilirken, KKTC'de geçen hafta benzinin litre fiyatına 6 TL zam geldi. Özellikle enflasyon ve elektrik fiyatları üzerinde zincirleme etkisi ekonomi yönetimini ciddi ciddi endişelendirirken, enerji fiyatlarının 'ateşli' seyri devam ederse, kaçınılmaz olarak yeni zamların da devreye gireceğini düşünüyoruz. Her ne kadar Trump'ın dün akşam yarattığı risk iştahı ile Brent petrolün varil fiyatı bu sabah 94 dolar seviyesinde işlem görse de, sene başına göre artışın %55 seviyesinde olduğunu göz ardı etmeyelim. 

Savaşın patlak vermesiyle bir dizi önlemler alan ekonomi yönetiminin hamlelerini takip ederken, yabancı yatırımcılardan gelen döviz talebini karşılayan TCMB'nin de analitik bilançosunu yakından takip ediyoruz. 2-6 Mart haftasıda, TCMB'nin net yabancı para pozisyonu 14,5 milyar dolar gerilerken, swap ve hazine dövizleri düşülmüş şekilde manşet rakam 55,6 milyar dolar seviyesine geriledi. Bu rakamın Ocak sonunda 82 milyar dolarla rekor kırdığını not etmemiz gerekiyor. TCMB'nin öyle ya da böyle kuru belli bir bandın içinde tutacağı, ya da değer kaybına enflasyonun altında izin vererek reel değerlenme duruşunu koruyacağı inancıyla yurt içi yerleşiklerden döviz talebi görmezken, hâliyle sürecin de uzaması belli başlı soru işaretlerini beraberinde getirecektir! Şu aşamada TCMB'nin 'savaşta' kullanacak yeterli düzeyde envanteri olduğunun altını kalınca çizmek isteriz. 

Dün, uzun süredir devam eden Halkbank davasında, ABD Adalet Bakanlığı ile "ertelenmiş kovuşturma anlaşmasına" varıldığı açıklandı. KAP'a akşam yapılan açıklamada, uzlaşma sonrası, herhangi bir ceza ödenmeyeceği, uyum raporu hazırlandıktan sonra, mahkeme onayına sunulacak ve kabulün ardından sürecin sona ereceğini anladık. Açıklamaya göre, OFAC, Halkbank'a ilişkin idari süreçleri başka bir aksiyon almaksızın kapattığını bankaya bildirdiğini görüyoruz. Olumlu bir haber. Özellikle dün savaş ve petrol riski nedeniyle sevimsiz bir görünüm içinde olan Borsa İstanbul, Halkbank'ın tavan olduğu günde kayıplarını sınırlayarak günü tamamlayabildi. Konuya Türk-Amerikan ilişkileri çerçevesinden bakınca, ilave adımların da kapısının aralamış olabileceğini düşünüyoruz. Acaba CAATSA yaptırımları da kaldırılacak mı?

Halkbank haberleri ile başlayan, gece geç saatlerde ise Trump'ın kısmî geri vitesi ile devam eden iyimser havadan bugün Türk mali piyasalarının olumlu mânâda etkileneceğini düşünüyoruz. USDTRY kuru sabah ilk işlemlerde 44,06 seviyesinden salınırken, CDS risk priminin düne nazaran bir nebze de olsun gerileyerek 270 baz puanda işlem görüyoruz. Enflasyon endişesiyle dün 2 yıl vadeli gösterge tahvilin bileşik faizi %40 seviyesinin hemen üzerine yükselmişti. Bugün daha sınırlı da olsa tahvillerde de olumlu bir tepki olabileceğini düşünüyoruz. 

Dün sabah Millî Savunma Bakanlığın’dan yapılan resmî açıklamaya göre, KKTC'nin güvenliğinin artırılması planlanması çerçevesinde 6 adet F-16 ve hava savunma sistemleri KKTC'ye konuşlandırıldı. İhtiyaç duyulması hâlinde ilave tedbirlerin de alınmaya devam edileceği belirtildi. Sn. Cumhurbaşkanı Erdoğan, İran'dan ateşlenen ve Türk hava sahasına giren balistik füzeler nedeniyle İran'a gerekli uyarıların yapıldığını ancak buna rağmen Türkiye'nin dostluğunu zorlayacak provokatif adımların sürdüğünü söyledi. Son bir hafta içinde Türkiye'ye yönelen iki füzenin NATO hava savunma sistemleri tarafından etkisiz hâle getirildiğini belirten Erdoğan, gelişmelerin NATO ve müttefiklerle koordinasyon içinde yakından takip edildiğini ifade etti. 

İktisatbank Günlük Piyasa Analiz ve Yorumu 10 Mart Salı