El Nino yanıltıyor: Avrupa’daki ölümcül sıcak dalgası neden bir hava olayıyla açıklanamıyor?

Batı Avrupa, yılın üçüncü sıcak hava dalgasının etkisi altında kalmaya devam ederken, bunaltıcı sıcaklıkların hafta sonuna kadar düşmesinin beklenmediği bildirildi.

Fransa, pazartesi günü 22 Haziran’da ana karadaki 96 departmanın yarısından fazlası için kırmızı alarm ilan etti. Yetkililer, vatandaşlara sıcak hava dalgası süresince “azami dikkat” göstermeleri ve doğrudan güneş ışığından kaçınmaları çağrısında bulundu.

Ülkenin geniş kesimlerinde sıcaklıkların 40 dereceyi aştığı, gece sıcaklıklarının ise 24 saat içinde 20 derecenin altına düşmediği “tropikal geceler” yaşandığı aktarıldı.

Fransa’nın güneydoğusunda pazartesi günü dört ve iki yaşındaki iki çocuğun ailelerine ait araçta ölü bulunduğu, yetkililerin aşırı sıcakları soruşturmada “öncelikli ihtimal” olarak değerlendirdiği belirtildi. Ayrıca hafta sonu Bordeaux yakınlarında aşırı sıcakların yol açtığı sağlık sorunları nedeniyle üç yaşlı kişinin hayatını kaybettiği ifade edildi.

Manş Denizi’nin diğer tarafında Birleşik Krallık Meteoroloji Ofisi, İngiltere’nin orta ve güney kesimleri ile Galler’in bazı bölgeleri için bugün ve yarın geçerli olmak üzere aşırı sıcaklara karşı kırmızı uyarı yayımladı. Önümüzdeki günlerde sıcaklıkların 39 dereceye yükselmesinin, gece sıcaklıklarının da “çok yüksek” seyretmesinin beklendiği kaydedildi.

Meteoroloji Ofisi, nemin de etkili olduğunu belirterek, bunun sıcak hava dalgasının etkisini artırdığını ve sıcak stresini herkes için tehlikeli hale getirdiğini açıkladı.

Almanya’da ise yükselen sıcaklıkların özellikle güney ve doğu bölgelerinde orman yangını riskini artırdığı, Bonn, Stuttgart ve Frankfurt’un da aralarında bulunduğu bölgelerde hafta sonu 40 dereceye yaklaşan sıcaklıkların beklendiği ifade edildi.

Avrupa’daki sıcak hava dalgasının nedeni olarak tartışılan El Niño konusunda ise El Niño koşullarının tropikal Pasifik’te resmen başladığı ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA) tarafından açıklanmıştı. Ancak bazı hava tahmincileri, bunun son on yılların en güçlü olaylarından biri olabileceğini öne sürse de bunun resmi bir “Süper El Niño” kategorisi olmadığı vurgulandı.

El Niño’nun, Doğu Pasifik Okyanusu’ndaki deniz suyu sıcaklıklarının artmasıyla ortaya çıkan doğal bir iklim olayı olduğu, küresel sıcaklıkları artırabildiği ve aşırı hava olaylarına zemin hazırlayabildiği belirtildi.

La Niña ise alize rüzgârlarını güçlendirerek Pasifik’te daha soğuk suyu yüzeye çıkarıyor ve küresel sıcaklıkları genellikle düşürüyor. Her iki olayın da düzensiz aralıklarla ortaya çıktığı ancak La Niña’nın daha uzun sürebildiği ifade edildi.

Hollanda’daki IHE Delft Su Eğitimi Enstitüsü uzmanları, El Niño’nun kuraklık, gıda güvensizliği ve elektrik kesintileri gibi zincirleme etkiler yaratabileceği uyarısında bulundu.

Hollanda merkezli uzmanlara göre El Niño dönemlerinde Güney Amerika, Doğu Afrika, Orta Asya ve ABD’nin güneyinde etkiler daha belirgin hissediliyor; Avustralya, Endonezya ve Güney Amerika’nın kuzeyinde ise kuraklık ve yangın riski artıyor.

Avrupa ve Birleşik Krallık’ta etkilerin dolaylı olduğu, ancak sonbahar ve kış dönemlerinde daha değişken hava koşullarını artırabileceği ifade edildi.

Birleşik Krallık Meteoroloji Ofisi, El Niño’nun kışın son dönemlerinde daha soğuk ve sakin hava koşullarıyla da ilişkilendirilebileceğini, ancak etkilerin yıl ilerledikçe daha net değerlendirileceğini açıkladı.

İklim uzmanları, El Niño’nun küresel ortalama sıcaklıkları geçici olarak artırdığını, ancak insan kaynaklı iklim değişikliğinin çok daha kalıcı ve güçlü bir etki oluşturduğunu belirtti.

Avrupa’nın küresel ortalamanın iki katından hızlı ısındığı, kıtada sıcaklıkların sanayi öncesi seviyelere göre yaklaşık 2,5 derece arttığı ifade edildi. Arktik bölgelerde ise ısınmanın küresel ortalamanın üç ila dört katına ulaştığı kaydedildi.

Uzmanlar ayrıca El Niño’nun “gelip geçici”, iklim değişikliğinin ise kalıcı bir süreç olduğuna dikkat çekti.