Bilim insanları keşfetti: Dünya'dan Ay'a taşınan mikroorganizmalar hayatta kalabilir

Bilim insanları, Dünya'dan Ay'a taşınan bazı mikroorganizmaların Ay'ın sert yüzey koşullarında hayatta kalabileceğini ortaya koydu. Yeni araştırmaya göre, bazı bakteri ve mantar türleri Ay'ın yüzeyinde hareket edemeyecek veya çoğalamayacak durumda olsa da uzun süre canlılığını koruyabilir.

Daha önce yapılan araştırmalar, Ay yüzeyindeki güçlü morötesi ışınlar, yüksek sıcaklık farkları ve diğer zorlu koşulların mikroorganizmaların yaşamasını neredeyse imkansız hale getirdiğini göstermişti.

Ancak yeni çalışmada Ay'ın her bölgesinin aynı koşullara sahip olmadığına dikkat çekildi. Özellikle Ay'ın kutuplarında bulunan tepeler, vadiler ve sürekli gölgede kalan bölgeler, mikroorganizmaları Güneş'in zararlı ışınlarından koruyabilir.

AY'IN KUTUPLARI MİKROORGANİZMALAR İÇİN SIĞINAK OLABİLİR

Araştırmacılar, insanlı uzay görevlerinde sıkça karşılaşılan üç bakteri ve iki mantar türünün hayatta kalma özelliklerini inceledi. Bu mikroorganizmaların daha önce uzayın vakum, aşırı soğuk ve yüksek enerjili parçacıklar gibi zorlu koşullarına dayanabildiği belirlenmişti.

Bilim insanları, bu mikroorganizmaların dayanıklılık verilerini Ay'ın yüzeyindeki sıcaklık ve morötesi ışın haritalarıyla karşılaştırdı.

Sonuçlar, Ay'ın hem kuzey hem de güney kutbunda bazı bölgelerin mikroorganizmaların hayatta kalmasına elverişli olabileceğini gösterdi.

Bu mikroorganizmaların söz konusu koşullarda normal şekilde yaşaması beklenmiyor. Bunun yerine "kriptobiyoz" adı verilen ve canlıların metabolik faaliyetlerini büyük ölçüde durdurduğu bir durumda kalabilecekleri değerlendiriliyor. Daha uygun koşullar ortaya çıktığında ise yeniden aktif hale gelebilirler.

BİR ASTRONOTUN AYAK İZİ BİLE YETERLİ OLABİLİR

Araştırmanın yazarlarından NASA Goddard Uzay Uçuş Merkezi'nden gezegen bilimci Prabal Saxena, Ay'daki mikroorganizmaların hayatta kalması için çok büyük bir sığınağa ihtiyaç olmayabileceğini belirtti.

Saxena'ya göre bir astronotun Ay yüzeyindeki ayak izi veya bir gezgin aracın tekerlek izi bile mikroorganizmalar için yaşanabilir bir alan oluşturabilir.

Bu bulgu, gelecekte Ay'a yapılacak insanlı görevlerde Dünya'dan taşınabilecek mikroorganizmaların kontrol edilmesinin önemini artırıyor.

NASA'nın Artemis III görevinin Ay'ın güney kutbunu insanların keşfetmesi planlanan ilk görev olması bekleniyor. Araştırmacılar, bu tür görevlerde Ay'a istemeden taşınabilecek biyolojik materyallerin ve bunların çevre üzerindeki olası etkilerinin daha dikkatli değerlendirilmesi gerektiğini belirtiyor.

MİKROORGANİZMALAR AY'A ÇOK DAHA ÖNCE ULAŞMIŞ OLABİLİR

Bilim insanları ayrıca mikroorganizmaların Ay'a yalnızca insan faaliyetleriyle taşınmış olmayabileceğine dikkat çekti.

Geçmişte Dünya'ya çarpan büyük gök cisimlerinin, mikroorganizma barındıran kaya parçalarını uzaya fırlatmış ve bu parçaların Ay'a ulaşmış olabileceği değerlendiriliyor.

Araştırmacılar, bu ihtimalin gerçekleşmiş olması halinde Ay'ın özellikle kutup bölgelerinin Dünya'nın geçmişinden kalan mikroorganizmaları uzun süre koruyan bir tür "kozmik dondurucu" işlevi görmüş olabileceğini belirtiyor. Araştırmanın sonuçları 19 Ağustos'ta Science Advances dergisinde yayımlandı.