Hasan Sarpten: Kuzey sahillerinde plastik kirliliği alarm veriyor

Biyologlar Derneği eski Başkanı ve eğitimci Hasan Sarpten, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, özellikle Kuzey Kıbrıs'ın kuzey sahillerinde son günlerde plastik kirliliğinin alarm verici boyutlara ulaştığını ifade etti.

Sarpten, özellikle Kuzey Karpaz kıyılarında denize gidenlerin geçmiş yıllara kıyasla çok daha fazla naylon ve plastik atığın kıyıya vurduğunu gözlemlediğini belirterek, eşit boyutlarda ufalanmış plastik parçalarının da sahillerde dikkat çektiğini kaydetti.

Kıyılardaki kirliliğin her geçen yıl arttığını vurgulayan Sarpten, bu durumun ilerleyen yıllarda denize girmeyi dahi zorlaştırabilecek seviyeye ulaşabileceği uyarısında bulundu. Ülkede plastik kullanımının yoğun ve denetimsiz olduğuna işaret eden Sarpten, buna karşın kıyılardaki plastik atıkların önemli bölümünün dış kaynaklı olduğunu söyledi.

Akdeniz'deki ana akıntı sisteminin çöpleri saat yönünün tersine tüm havza boyunca taşıdığını belirten Sarpten, Kuzey Kıbrıs kıyılarına ulaşan plastiklerin büyük bölümünün Mısır, Lübnan, İsrail ve Suriye gibi ülkelerden geldiğini ifade etti. Özellikle İskenderun Körfezi ile Karpaz Burnu arasında oluşan sirkülasyon nedeniyle çöplerin bölgede biriktiğini, kuzeydoğudan esen rüzgarların etkisiyle de Kuzey Kıbrıs'ın kuzey sahillerindeki koy ve körfezlere taşındığını anlattı.

Sarpten, ana akıntı sistemine ek olarak kıyıya yakın bölgelerde oluşan döngülerin ve deniz girdaplarının da plastik atıkları hem kıyılarda hem de 30-40 metre derinliklerde yoğunlaştırdığını belirtti.

Paylaşımında daha önce Kuzey Kıbrıs'ta ağırlanan Çukurova Üniversitesi öğretim üyesi Doç. Dr. Sedat Gündoğdu'nun araştırmalarına da değinen Sarpten, Barcelona, Roma, Mısır, Libya, Suriye ve Güney Kıbrıs'tan denize bırakılan atıkların akıntılar yoluyla adaya ulaşabildiğini, ayrıca açık denizde gemilerden bırakılan çöplerin de kıyılara taşındığının tespit edildiğini aktardı.

Araştırmalara göre kuzeydoğu Akdeniz kıyılarına her gün kilometre başına yaklaşık 30 kilogram plastik atık vurduğunu belirten Sarpten, Dünya Doğayı Koruma Vakfı'nın (WWF) raporuna göre ise Akdeniz'e her yıl yaklaşık 570 bin ton plastik atığın karıştığını, bunun da dakikada 33 bin 880 plastik şişenin denize bırakılmasına eşdeğer olduğunu ifade etti.

Sarpten, Kuzey Kıbrıs'ın kendi yerel atık sorununu dahi çözmekte zorlandığını belirterek, kıyılardaki plastik kirliliğiyle mücadelede ulusal ve uluslararası iş birliğinin önemine dikkat çekti. Sorunun çözümü için öncelikle plastik kirliliğinin varlığının kabul edilmesi ve bu konuda ortak adımlar atılması gerektiğini vurguladı.