Şirketler Yasasında değişiklik: Âtıl firmalar sicilden silinecek, harçlar güncelleniyor

Kollektif ve Komandit Şirketler ve Ticari Ünvanlar (Değişiklik) Yasa Tasarısı, yıllardır güncellenmeyen şirket ve ticari unvan mevzuatını ekonomik koşullar ve dijitalleşme sürecine uyarlamayı hedefliyor.

Tasarıyla faaliyet göstermediği tespit edilen firmaların sicilden daha etkin şekilde terkin edilmesinin, kullanılmayan ticari unvanların yeniden serbest bırakılmasının, harçların güncellenmesinin ve elektronik imzanın yasal sürece dâhil edilmesinin önü açılıyor.

KKTC’de şirket ve ticari unvan kayıtlarına ilişkin önemli bir yasal değişiklik gündeme geliyor.

Cumhuriyet Meclisi’ne sunulan tasarı, Fasıl 116 Kollektif ve Komandit Şirketler ve Ticari Ünvanlar Yasası’nın bazı hükümlerini günümüz ekonomik ve teknolojik koşullarına uyarlamayı amaçlıyor.

Tasarı gerekçesinde, ilgili yasanın bazı maddelerinde uzun yıllardır değişiklik yapılmadığı, özellikle hayat pahalılığı oranındaki artışlara paralel olarak gerekli düzenlemelerin gerçekleştirilememesinin uygulamada çeşitli aksaklıklara yol açtığı belirtiliyor.

ATIL FİRMALARIN SİCİLDEN TERKİNİ KOLAYLAŞTIRILACAK

Tasarıdaki en dikkat çekici düzenlemelerden biri, fiilen faaliyet göstermeyen firmaların şirket sicilinden çıkarılmasına ilişkin prosedürün değiştirilmesi.

Mevcut sistemde tescilli bir firmanın veya gerçek/tüzel kişinin faaliyet göstermediğinin tespit edilmesi halinde uygulanacak sürecin daha etkin hale getirilmesi hedefleniyor.

Böylece ticari faaliyette bulunmayan firmaların işgal ettiği ticari unvanların yeniden kullanılabilmesinin ve şirket sicilinin güncel, güvenilir ve fiili durumu yansıtmasının sağlanması amaçlanıyor.

BİR AY İÇİNDE CEVAP VERİLMEZSE SİCİLDEN ÇIKARILABİLECEK

Tasarıyla Mukayyitlik makamına yeni bir bildirim yöntemi de getiriliyor.

Mukayyidin, tescilli bir firmanın veya gerçek/tüzel kişinin iş yapmadığına inanması için makul bir sebebi bulunması halinde, ilgili firmaya veya kişiye taahhütlü mektupla bildirim yapabilmesinin yanı sıra yerel bir gazetede ilan yoluyla da duyuru yapabilmesine imkan tanınıyor.

Duyurunun ardından bir ay içerisinde herhangi bir cevap verilmemesi halinde firmanın veya gerçek/tüzel kişinin sicilden çıkarılabileceği düzenleniyor.

Bu düzenleme, yıllardır faaliyet göstermeyen ancak sicilde kayıtlı kalmaya devam eden işletmeler açısından önemli bir temizlik mekanizması oluşturmayı hedefliyor.

TİCARİ UNVANLAR YENİDEN KULLANIMA AÇILABİLECEK

Tasarıdaki düzenlemenin bir başka sonucu ise faaliyet göstermeyen firmaların sicilden çıkarılmasıyla birlikte kullanılmayan ticari unvanların serbest hale gelmesi.

Genel gerekçede açıkça, ticari faaliyette bulunmayan firmalar tarafından işgal edilen ticari unvanların serbest hale gelerek yeniden kullanılabilmesine imkan sağlanmasının hedeflendiği belirtiliyor.

Bu düzenlemeyle şirket sicilindeki kayıtların yalnızca hukuken değil, fiili ekonomik durum bakımından da daha gerçekçi hale getirilmesi amaçlanıyor.

HARÇLAR YENİDEN BELİRLENİYOR

Tasarı, şirket ve ticari unvan işlemlerinde uygulanan çeşitli harçları da yeniden düzenliyor.

Yeni düzenlemeye göre;

• Mukayyitlikte dosyalanan herhangi bir dosyanın incelenmesi: 140 TL
• Tescil belgesi, onay belgesi, değişiklik belgesi, beyanname veya diğer belgelerin her sureti ve her sayfası: 170 TL
• Kollektif veya komandit şirket tescili: 800 TL
• Ticari unvan tescili: 580 TL
• Şirket veya ticari unvanda yapılan değişikliğin beyanı: 420 TL
• Şirket veya ticari unvan tescilinin Resmi Gazete’de ilanı: 580 TL
• Şirket veya ticari unvanda yapılan değişikliğin Resmi Gazete’de ilanı: 580 TL
• İsim yoklaması başvurusu: 200 TL
• Şirket isimleri dizininin incelenmesi: 200 TL olarak belirleniyor.

İsim yoklamasında tesciline izin verilen isimlerin 90 gün süreyle korunması öngörülüyor. Bu süre içerisinde tescil edilmeyen isimlerin ise başkalarına verilebilmesinin önü açılıyor.

HARÇLAR 30 KATINA KADAR ARTIRILABİLECEK

Tasarı yalnızca yeni harç miktarlarını belirlemekle kalmıyor; ilerleyen dönemlerde bu tutarların ekonomik koşullara göre yeniden düzenlenmesine de imkan tanıyor.

Buna göre, Resmi Kabz Memurluğu ve Mukayyitlik Dairesinin bağlı olduğu Bakanlık tarafından hazırlanıp Bakanlar Kurulunca onaylanacak ve Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzükle, resim ve harç miktarları İstatistik Kurumu tarafından belirlenen yıllık enflasyon oranını aşmamak koşuluyla 30 katına ulaşıncaya kadar artırılabilecek veya indirilebilecek.

Bu mekanizmayla harçların ekonomik koşullara göre güncellenebilmesi amaçlanıyor.

ELEKTRONİK İMZA DÖNEMİ

Tasarıdaki önemli yeniliklerden biri de dijitalleşme.

Resmi Kabz Memurluğu ve Mukayyitliği Dairesi nezdinde yürütülen dijitalleşme çalışmaları kapsamında elektronik imza kullanımına ve evrak işlemlerinin elektronik ortamda yürütülmesine geçilmesi hedefleniyor.

Bu nedenle bazı yasa maddelerinin dijital dönüşüme uyum sağlayacak şekilde güncellenmesinin zorunlu hale geldiği belirtiliyor.

ELEKTRONİK İMZALI BELGELER MAHKEMEDE GEÇERLİ OLACAK

Tasarı, elektronik imzayla gerçekleştirilecek belge işlemlerinin hukuki geçerliliğini de açık biçimde düzenliyor.

Buna göre tescil belgesi veya yasa kapsamında tescil edilmiş herhangi bir beyannamenin sureti ya da beyannameden alıntı; Mukayyidin veya usulüne uygun şekilde yetkilendirilmiş başka bir görevlinin elektronik imzasıyla, aslına uygun suret veya alıntı olduğu gerekli şekilde tasdik edildiğinde, hukuk veya ceza davalarındaki yargısal işlemlerde orijinal belgeyle aynı geçerlilikte şahadet olarak kabul edilebilecek.

Bu hüküm, şirket kayıtlarının dijital ortama taşınması açısından tasarının en önemli hukuki altyapı düzenlemelerinden birini oluşturuyor.

AMAÇ: GÜNCEL, GÜVENİLİR VE DİJİTAL ŞİRKET SİCİLİ

Tasarı gerekçesinde düzenlemenin genel amacı açık biçimde ortaya konuluyor.

Yıllardır güncellenmeyen hükümler ekonomik koşullara uyarlanırken, faaliyet göstermeyen firmaların sicilden terkininin etkinleştirilmesi, kullanılmayan ticari unvanların yeniden kullanılabilmesi ve şirket sicilinin güncel, güvenilir ve fiili durumu yansıtan bir yapıya kavuşturulması hedefleniyor.

Bunun yanında elektronik imza ve elektronik evrak işlemlerinin sisteme dahil edilmesiyle Mukayyitlik hizmetlerinin dijital dönüşümünün hukuki zemininin güçlendirilmesi amaçlanıyor.

Tasarıda yürürlük için ayrıca uzun bir geçiş süresi öngörülmüyor.

Kollektif ve Komandit Şirketler ve Ticari Ünvanlar (Değişiklik) Yasası, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten itibaren yürürlüğe girecek.

TASARI ÜÇ ANA BAŞLIKTA DEĞİŞİM GETİRİYOR

1. SİCİL TEMİZLENECEK: Faaliyet göstermeyen firmalar, bildirim sonrası bir ay içinde cevap vermemeleri halinde sicilden çıkarılabilecek.
2. HARÇLAR GÜNCELLENECEK: Şirket, ticari unvan, belge ve ilan işlemlerine yeni harçlar getirilecek; tutarlar belirli koşullarla 30 kata kadar artırılıp azaltılabilecek.
3. DİJİTAL DÖNÜŞÜM BAŞLAYACAK: Elektronik imza ve elektronik belge işlemleri yasal sisteme dahil edilecek; usulüne uygun elektronik imzalı belgeler mahkemelerde orijinal belgeyle aynı geçerlilikte kabul edilebilecek.