Sandıkta dijital dönem: SMS ve e-posta ile seçmen kartı, anket ihlaline 2 yıl hapis

Hükümet, Seçim ve Halkoylaması Yasası’nda kapsamlı değişiklikler öngören yasa tasarısını Cumhuriyet Meclisi’ne sundu. Tasarıyla yerel seçimlerin tarihi netleştirilirken, seçmen kartlarının SMS ve e-posta yoluyla gönderilebilmesinin önü açılıyor, seçim günü yayın yasakları yeniden düzenleniyor ve sandık kurullarının oluşumundan adaylık kriterlerine kadar birçok alanda değişikliğe gidiliyor. 

Tasarı, aynı zamanda Anayasa Mahkemesi’nin daha önce verdiği karar sonrasında belirsiz kalan yerel seçim tarihini de yeniden düzenlemeyi amaçlıyor. 

YEREL SEÇİMLER İÇİN ARALIK AYININ İLK PAZARI

Tasarıdaki en dikkat çekici düzenlemelerden biri yerel seçimlerin tarihiyle ilgili oldu.

Tasarıya göre belediye başkanlığı, belediye meclisi, muhtarlık ve ihtiyar heyeti seçimleri, seçim döneminin sona erdiği yılın Aralık ayının ilk pazar günü yapılacak. Böylece yerel seçim tarihine ilişkin yasal belirsizliğin ortadan kaldırılması hedefleniyor. 

Bu düzenleme, son günlerde siyasi kulislerde yoğun şekilde tartışılan Aralık ayında seçim senaryolarını da yeniden gündeme taşıdı.

SEÇMEN KARTLARI SMS VE E-POSTA İLE GÖNDERİLEBİLECEK

Tasarıyla seçim süreçlerinde dijital uygulamalara da geçiliyor.

Yüksek Seçim Kurulu’nun uygun görmesi halinde seçmen kartları yalnızca posta veya elden dağıtılmayacak, SMS ve elektronik posta yoluyla da seçmenlere ulaştırılabilecek. 

Düzenleme, seçim süreçlerinde bürokrasinin azaltılması ve seçmenlere daha hızlı ulaşılması amacıyla hazırlandı.

SANDIK SEÇMEN LİSTELERİ YSK’NIN İNTERNET SİTESİNDE

Tasarıyla sandık seçmen listelerinin ilan yöntemi de değişiyor.

Buna göre listelerin yerel gazetelerde yayımlanması yerine Yüksek Seçim Kurulu’nun internet sitesinde duyurulması yeterli olacak. 

Tasarıya göre seçim veya halkoylaması günü saat 19.00’a kadar seçim sonuçları, tahminler ve yorumların yayımlanması yasak olacak. Saat 19.00’dan sonra ise tüm yayınlar serbest bırakılacak. 

SANDIK KURULU BAŞKANLARI İÇİN YENİ DÜZENLEME

Tasarı, sandık kurullarının oluşumuna ilişkin kuralları da değiştiriyor.

Kamu görevlisi bulunamaması halinde kamu görevlisi olmayan kişilerin de sandık kurulu başkanı olarak görevlendirilebilmesine açık şekilde olanak tanınıyor. 

Ayrıca sandık kurulu üyelerinin seçmen veya kamu görevlileri arasından seçileceği de açık şekilde düzenleniyor. 

ADAYLIK ŞARTLARINA YENİ SUÇLAR EKLENİYOR

Tasarıyla milletvekili ve diğer seçimlerde aday olacak kişiler için seçilebilme şartları da güncelleniyor.

İnsan ticareti, çocuk pornografisi, suç geliri aklama, terörizmin finansmanı, bilişim yoluyla dolandırıcılık, kredi kartı sahteciliği ve benzeri ağır suçlardan mahkûm olanların seçilebilme yeterlilikleri yeniden düzenleniyor. 

KAMU GÖREVLİSİ TANIMI GENİŞLETİLİYOR

Tasarıyla adaylık açısından “kamu görevlisi” tanımı da genişletiliyor.

Buna göre sadece kadrolu personel değil, geçici, sözleşmeli veya farklı statülerde çalışan kamu personeli de aynı kurallara tabi olacak. 

SEÇİM ANKETLERİNE AĞIR CEZA

Yasa tasarısında seçim anketleriyle ilgili cezalar da artırılıyor.

Yasak dönemde kamuoyu araştırması veya anket sonuçlarını yayımlayanlar hakkında iki yıla kadar hapis veya 10 asgari ücrete kadar para cezası ya da her iki cezanın birlikte uygulanabilmesi öngörülüyor. 

YSK’NIN TALEPLERİ DE TASARIYA GİRDİ

Tasarının genel gerekçesinde, Yüksek Seçim Kurulu’nun uzun süredir seçim süreçlerini kolaylaştırmak amacıyla talep ettiği çeşitli düzenlemelerin de yasa metnine eklendiği belirtiliyor. 

Buna göre seçim sonuç cetvellerinin siyasi partilere verilmesi, dava sürelerinin yeniden düzenlenmesi ve seçim organizasyonunu kolaylaştıracak çeşitli teknik değişiklikler de tasarıda yer alıyor.