Hazine ve Muhasebe Dairesi yeniden yapılanıyor: Kamu maliyesinde dijital dönüşüm

Hükümet, yaklaşık 40 yıldır yürürlükte bulunan Hazine ve Muhasebe Dairesi Yasası’nı tamamen yenilemek amacıyla hazırladığı Hazine ve Muhasebe Dairesi (Kuruluş, Görev ve Çalışma Esasları) Yasa Tasarısı’nı Meclis’e sundu.

Tasarıyla birlikte 1987 tarihli mevcut yasa yürürlükten kaldırılırken, Hazine ve Muhasebe Dairesi’nin görev alanı, organizasyon yapısı, kadroları ve çalışma esasları günümüz kamu mali yönetimi anlayışına uygun biçimde yeniden düzenleniyor.

Tasarının genel gerekçesinde, Hazine ve Muhasebe Dairesi’nin yeni görevler üstlenmek zorunda kaldığı, teknolojik, ekonomik ve mali gelişmeler karşısında mevcut yasal yapının yetersiz kaldığı ifade edildi.

Hükümet ayrıca, Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Yasası ile uyum sağlanmasının da zorunlu hale geldiğini belirtiyor. Bu nedenle yeni yasa tasarısının hazırlandığı vurgulanıyor. 

BORÇ VE NAKİT YÖNETİMİ İÇİN YENİ ŞUBE

Tasarının en dikkat çekici yeniliklerinden biri Borç ve Nakit Yönetimi Şube Amirliği oluyor.

Yeni şube;

Devlet hesaplarının günlük nakit durumunu izleyecek,

Nakit akım tabloları hazırlayacak,

Kamu borçlarının muhasebe kayıtlarını tutacak,

Borçlara ilişkin nakit akışını planlayacak,

Kamu idarelerinin borçlanmalarını izleyecek ve raporlayacak.

Böylece kamu maliyesinde nakit ve borç yönetiminin daha sistematik hale getirilmesi amaçlanıyor. 

ÜÇ AYDA BİR BÜTÇE RAPORU HAZIRLANACAK

Tasarıyla oluşturulan Mali İstatistik ve Raporlama Şube Amirliği de kamu mali yönetiminde yeni bir dönemin kapısını aralıyor.

Şube;

Bütçe uygulama sonuçlarını izleyecek,

Kamu kaynaklarının etkin kullanımını analiz edecek,

Üç ayda bir bütçe uygulama raporu hazırlayacak,

Kesin hesap çalışmalarını yürütecek,

Mali performans değerlendirmeleri yapacak.

Bu düzenleme ile kamu mali verilerinin daha düzenli ve ölçülebilir şekilde raporlanması hedefleniyor.

HAZİNE KONTROLÖRLERİ KAMU HARCAMALARINI DENETLEYECEK

Tasarı, Hazine Kontrolörü kadrolarını da sisteme dâhil ediyor.

Toplam 10 Hazine Kontrolörü;

Kamu kurumlarında görevlendirilecek,

Ödeme ve muhasebe belgelerini inceleyecek,

Harcamaların mevzuata uygunluğunu denetleyecek,

Uygun bulunmayan işlemlerin düzeltilmesini veya iadesini sağlayacak.

Bu yapı ile ön mali kontrol mekanizmasının güçlendirilmesi amaçlanıyor. 

HUKUKÇU VE BİLGİ İŞLEM KADROLARI OLUŞTURULUYOR

Yeni yasa tasarısı, Hazine ve Muhasebe Dairesi bünyesinde hukukçu kadrolarına da yer veriyor.

Hukukçular;

Mali mevzuat konusunda görüş verecek,

Düzenleyici işlemleri inceleyecek,

Dava ve idari süreçlere katkı sağlayacak,

Kamu maliyesi ve mali kontrol alanındaki hukuki gelişmeleri takip edecek.

Tasarı ayrıca bilgisayar programcısı ve bilgisayar teknikeri kadrolarını da sisteme dahil ediyor. Bu personel;

Yazılım geliştirecek,

Veri tabanlarını yönetecek,

Elektronik mali sistemlere teknik destek verecek,

Veri güvenliği ve yedekleme süreçlerini yürütecek.

Dijital altyapının güçlendirilmesi de tasarının önemli başlıkları arasında yer alıyor.

KİŞİSEL VERİLER İÇİN YENİ HÜKÜMLER

Tasarı, Hazine ve Muhasebe Dairesi’nin görevlerini yerine getirirken topladığı kişisel verilere ilişkin kuralları da düzenliyor.

Buna göre daire, görev alanına giren konularda gerekli kişisel verileri Kişisel Verilerin Korunması Yasası çerçevesinde toplayabilecek, işleyebilecek ve saklayabilecek. 

MEVCUT PERSONELİN HAKLARI KORUNUYOR

Tasarıda mevcut çalışanların özlük haklarının korunmasına yönelik geçiş hükümleri de yer alıyor.

Kadro adı değişmeyen personelin mevcut hakları aynen korunacak. Bazı şube amirleri ise fiilen yürüttükleri görev alanlarına göre yeni kadrolara intibak ettirilecek.

Maaş, barem ve kazanılmış hakların korunacağı da tasarıda açık şekilde düzenleniyor.

Tasarının yasalaşması halinde 47/1987 sayılı Hazine ve Muhasebe Dairesi (Kuruluş, Görev ve Çalışma Esasları) Yasası yürürlükten kaldırılacak.

Yeni düzenleme ile kamu mali yönetimi, bütçe izleme, borç yönetimi, ön mali kontrol ve dijital muhasebe süreçlerinin daha kurumsal bir yapıya kavuşturulması hedefleniyor.