MANİPÜLASYON GÜNLÜĞÜ

Doç. Dr. Bilge AZGIN
bilge.azgin@kibrispostasi.com
Doç. Dr. Bilge AZGIN

“Kıbrıs’ın Geleceği” Başlıklı Konferanstan İzlenimler ve Düşünceler (1) 

Yayın Tarihi: 18/11/26 16:31
okuma süresi: 9 dak.

16-18 Kasım tarihleri arasında İstanbul Kalkınma Vakfı, Beşparmak Düşünce Grubu ve Marmara Üniversitesi Avrupa Çalışmaları Merkezi tarafından düzenlenen “Kıbrıs’ın Geleceği” başlıklı iki günlük konferansa katıldık. 

 Ersin Kalaycıoğlu ve Haluk Kabaalioğlu başta olmak üzere Türkiye’nin birçok tanınmış akademisyeni konferanstaydı. Benim konferansta yaşadığım en güzel an ve kazandığım en güçlü donanım, Ergün Olgun’un yeni basılan “Betrayal — The Other Side of the Cyprus Case: An Account of the Cyprus Issue and the UN Facilitated Settlement Process from 1960 to 2025” (İhanet — Kıbrıs Davasının Öteki Yüzü: 1960'tan 2025'e Kıbrıs Sorunu ve BM Gözetimindeki Çözüm Süreci Üzerine Bir İnceleme) başlıklı kitabı hakkında bilgi sahibi olmamdı. 

 Ergün Bey sağolsun bu kitabın elektronik versiyonunu hemen gönderdi. Bu kitap; Kıbrıslı Türklere uluslararası çapta (BM başta olmak üzere) yapılan tarihsel haksızlıkları ve insan yerine koymama alışkanlıklarını diplomatik boyutuyla ele alan ve bunu yaparken 1960’tan 2025’e kadar uzanan tüm BM süreçlerini kapsayan ender kitaplardandır. Kıbrıs Sorunu’nu Kıbrıslı Türklerin hafızasından ve açısından anlamak isterseniz, bunu yalnızca yabancı kaynakları okuyarak elde edemeyeceğinizi anlarsınız. 

 Ne zaman ki Kıbrıs Sorunu’nda Türkçe akademik makaleleri ve kaynakları okursunuz, işte o zaman İngilizce yazılmış makalelerdeki ve kitaplardaki eksiklikleri daha net görmeye başlarsınız. Ergün Olgun’un, Kıbrıslı Türklerin orijinal hafızasını İngilizce kaleme alarak bu eseri İngilizce konuşan akademiye kazandırması; hem Kıbrıs Sorunu’nun diğer ülkeler tarafından daha iyi anlaşılması hem de eğitimlerini Avrupa’da sürdüren genç nesillerimiz açısından paha biçilmez bir değerdir. 

 Örneğin ben, yıllarca Kıbrıs Sorunu’nu İngilizce kaynak ağırlıklı çalıştım. İngilizce kaynaklı çalışmaların hiçbirinde, 1963 yılında Kıbrıslı Türklere yapılan saldırılardan sonra İngiliz Komiserin gelip Kıbrıslı Türk yetkililere, “Makarios’un azınlık dayatmasını kabul edin, yoksa Kıbrıs’tan elbiselerinizi bile almadan kaçmak zorunda kalacaksınız” dediğine dair bir ibareye rastlamamıştım. Kıbrıslı Türklerin kendi tarihlerini ve kendi yaşadıkları deneyimleri İngilizce konuşan dünyaya aktarmaları bu açıdan da hayati önem taşımaktadır. Normalde bu tür çalışmalar devlet kurumları tarafından desteklenip uzun vadeli planlamalar çerçevesinde yapılır; ancak değersizlik ve haset duyguları içinde yüzdüğümüz bu ülkecikte bu tür beklentiler ütopik kaçıyor. 

 Geri konferansa dönecek olursak… Osman Ertuğ, Ergün Olgun ve Ankara Büyükelçimiz İsmet Korukoğlu da konferansta sunumlar yaptılar. KKTC’de görev yapmış iki emekli büyükelçi de —Ertuğrul Kumcuoğlu (1987-1991) ile Ertuğrul Apakan (1996-2000)— konferansta hazır bulundular. İki emekli büyükelçinin de Kıbrıs hâlâ burunlarında tütüyor; her alanda Kıbrıslı Türklerin haklı mücadelesini savunmaya devam ediyorlar. İki emekli büyükelçi de hemen büyük bir özlem ve sevgiyle annemi ve babamı sordular. Ziyadesiyle kadirşinas insanlar.  

 Birçoğumuzun bildiği gibi Osman Ertuğ ve Ergün Olgun’un müzakerecilik ve danışmanlık yapma tarihleri Denktaş’ın Cumhurbaşkanlığı dönemlerine kadar uzanır. Annan Planı döneminde (22 yaşlarındayken) herkes gibi sık sık televizyonu izliyor, ne olup bittiğini anlamaya ve anlamlandırmaya çalışıyordum. Kıbrıs’ta sosyal demokrat olarak tanımlanan bir partinin başkanı, katıldığı bir programda Avrupa Birliği ve Annan Planı ile birlikte artık yeni bir çağa girdiğimizi; bu yeni çağda insan haklarının ve barışın hâkim olacağını, bundan sonra Avrupa Birliği içinde yeni bir dünyada yer alacağımızı ve bu yeni çağa ayak uyduramayan Denktaş gibi siyasilerin dinazorlar gibi nesillerinin tükeneceğini söylüyordu. 

 Evet, Sayın Talat 2005 yılında Cumhurbaşkanı olmuştu; ancak 5 yıl aradan sonra "dinazorlar kulübünden" Derviş Eroğlu Cumhurbaşkanı seçildi. Ardından Sayın Akıncı 2015-2020 yılları arasında Cumhurbaşkanlığı yaptı. 2020 yılında ise Türkiye, "nesli tükendi" denen dinazor Denktaş’ın siyasetine geri döndü. Türkiye’nin hâlen resmî devlet politikası iki devletli çözüm olarak devam ediyor ve şu anki Cumhurbaşkanımız Erhürman’ın 4 maddelik federasyon tezi ile kohabitasyon içinde yola devam ediyorlar. 

 Peki, soru şu: Nesli tükendi denen siyasi dinazorların neden bir türlü nesli tükenmiyor? Neden bir şekilde yeniden dirilip veya diriltilip dönüyorlar? 

 Bunu, rahmetli Rauf Raif Denktaş’ın 15 Nisan 2004 tarihinde TBMM’de yaptığı şu konuşmasından anlayabiliriz: 

 “1960 anlaşmalarının öngördüğü Türkiye ile Yunanistan arasındaki denge, Kıbrıs’ın Türkiyesiz bir AB’ne girişi ile Yunanistan lehine temelden bozuluyor (burada ‘temelden’ kelimesine dikkatinizi çekerim).” 

 Denktaş konuşmasında, dönemin Orgeneral Hilmi Özkök’e atıfta bulunarak “Kıbrıs’ın Türkiye’nin güvenliği ile olan ilişkisi, Doğu Akdeniz’deki hak ve menfaatlerimizin korunması ile ilgilidir” diyerek ekliyor: “Rahmetle andığım Cumhurbaşkanı Sayın Korutürk’ün deyimi ile Kıbrıs, Türkiye’nin denizlere açık bir ülke olmasını engelleyecek bir konumdadır.” 

 Annan Planı referandumunun 24 Nisan 2004 tarihinde yapıldığını anımsarsak, Denktaş’ın Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde 15 Nisan 2004 tarihinde yaptığı konuşmanın maksadı daha iyi anlaşılabilir. Ancak o dönem Denktaş’ın bu uyarılarına ve söylemlerine birçoğumuz (Türkiye dahil) kulak asmak istemiyordu; ne de olsa Denktaş ve onun gibi dinazorların nesli çok yakında tükenecekti. 

Her söylenen söz aklıma ve hafızama bu denli zıpkın gibi saplanmaz ama bu sosyal demokrat liderin söylediği söz aklıma saplanmıştı. Tam olarak ifade edemesem de, ettiği sözlerde bir gariplik vardı; bir şeyler tuhaftı! Yaşım ilerledikçe bu edilen sözlerin aslında sıfır şefkat ve sıfır empati barındıran bir ageism (yaş ayrımcılığı) olduğu noktasında netleşecektim. Denktaş’ın muhaliflerine karşı şefkatli davrandığını söylemem imkânsızdır; ancak Denktaş gibi millî davacılardan daha hümanist ve barışçı oldukları iddiasında olan sosyal demokratların üslubuna dikkat çekiyorum sadece. 

Şimdi bu hususa açıklık getirdikten sonra, sanırım bu espriyi artık daha rahat söyleyebilirim: Son 10 yıldır giderek “dinazorların dirilişine” (Dinosaurs Resurrected!) tanıklık ediyoruz. 

 Çünkü Rum tarafı, Yunanistan ile birlikte İsrail, Mısır ve Fransa gibi ülkeleri de dahil ederek Kıbrıslı Türkleri ve Türkiye’yi Doğu Akdeniz’de köşeye sıkıştırma girişimlerini artırarak devam ettiriyorlar. Sayın Korutürk’ün 50 yıl önce söylediği gibi Kıbrıs üzerinden Türkiye’nin denizlere açık bir ülke olmasını engellemeye çalışıyorlar. Sayın Özkök’ün 20 yıl önce söylediği gibi Kıbrıslı Türklerin ve Türkiye’nin Doğu Akdeniz’de var olan hak ve menfaatlerini gasp etmeye çalışıyorlar. 

 Benim şimdiki ana mücadelem ve kavgam; 4 maddelik federasyon ile iki devletli çözümün ötesinde, Kıbrıslı Türklerin ve Türkiye’nin bu coğrafyada en az Rum kesimi ve kurmuş olduğu ittifaklar kadar söz hakkı ve sahibi olduğu iradesi üzerine kuruludur. 

 Denktaş’ın 15 Nisan 2004 tarihinde TBMM’de yaptığı konuşmadan yaptığım alıntıların, önümüzdeki süreçleri doğru tarihsel boylama oturtmamız için elzem olduğunu düşünüyorum. 

 Cumhurbaşkanımız Erhürman, uzun zamandır Rum tarafının “büyük abileri” bölgemize getirip Türkiye’ye denge olma çabası içinde olduklarını ancak bunu başaramayacaklarını sıklıkla vurguluyor. Sayın Beşinci Cumhurbaşkanımızın söylediklerine kesinlikle katılıyorum; ben sadece bu “büyük abi” gözleminin, Kurucu Cumhurbaşkanımız Denktaş’ın 2004 yılında söyledikleriyle birleştirilmesinin gerekliliğini vurgulamak istiyorum. 

 Yazının ikinci dizisinde, 4 maddeli federasyon ile iki devletli çözüm arasında gidip gelen Kıbrıs siyasetini daha somut biçimde analiz etmeye çalışacağız. 


Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve Kıbrıs Postası’nın editöryal politikasını yansıtmayabilir.
#mesajınızvar
Levent ÖZADAM'dan
#mesajınızvar
Gözden Kaçmadı
#gozdenkacmadi

Yorumlar

Dikkat!
Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.